ComputerBase

Test: ATi Radeon HD 5830

von Wolfgang Andermahr

Einleitung

Allein im noch jungen Jahr 2010 haben wir bis jetzt bereits drei neue ATi-Grafikkarten der DirectX-11-Generation der Öffentlichkeit vorstellen können und es sollen nicht die letzten gewesen sein. Wenn man bedenkt, dass gerade einmal der Monat Februar so langsam sein Ende erreicht, wird klar, welch' hohes Entwicklungstempo AMD mit der Radeon-HD-5000-Serie durchgehalten hat. Denn erst gegen Ende September letzten Jahres kam das erste DirectX-11-Produkt auf den Markt.

Der Dauerkonkurrent Nvidia steckt dagegen weiterhin in Startschwierigkeiten, denn keine einzige DirectX-11-Grafikkarte der GF100/Fermi-Architektur hat bis jetzt die Ladentheke erreichen können. Zwar lässt die Gerüchteküche verlauten, dass es möglicherweise Ende März endlich so weit sein könnte, gesichert ist dies aber noch nicht. Bis dahin versucht Nvidia mit der mittlerweile angestaubten GeForce-200-Generation die Kunden bei Laune zu halten.

ATi Radeon HD 5830
ATi Radeon HD 5830

Um diese Schwäche auch weiterhin ausnutzen zu können, präsentiert AMD heute eine weitere Radeon-HD-5000-Karte, die dieses Mal wieder aus den etwas höheren Preissegmenten stammt. Die Radeon HD 5830 soll sich nicht nur bezüglich der Performance zwischen die Radeon HD 5770 und die Radeon HD 5850 setzen, sondern genauso beim Preis. Damit ist es durchaus denkbar, dass ein neuer Preis-Leistungs-Champion den Weg zu uns gefunden hat.

Technische Daten

Radeon
HD 5770
Radeon
HD 5830
Radeon
HD 5850
Radeon
HD 4890
GeForce
GTX 275
Logo ATi Radeon Graphics klein ATi Radeon Graphics klein ATi Radeon Graphics klein ATi Radeon Graphics klein Nvidia GeForce
Chip RV840/Juniper RV870/Cypress RV870/Cypress RV790 GT200b
Transistoren ca. 1,04 Mrd. ca. 2,15 Mrd. ca. 2,15 Mrd. ca. 959 Mio. ca. 1,4 Mrd.
Fertigung 40 nm 40 nm 40 nm 55 nm 55 nm
Chiptakt 850 MHz 800 MHz 725 MHz 850 MHz 633 MHz
Shadertakt 850 MHz 800 MHz 725 MHz 850 MHz 1.404 MHz
Shader-Einheiten
(MADD)
160 (5D) 224 (5D) 288 (5D) 160 (5D) 240 (1D)
FLOPs (MADD/ADD) 1.360 GFLOP/s 1.792 GFLOP/s 2.090 GFLOPs 1.360 GFLOPs 1.011 GFLOPs
ROPs 16 16 32 16 28
Pixelfüllrate 13600 MPix/s 12800 MPix/s 23200 MPix/s 13600 MPix/s 17724 MPix/s
TMUs 40 56 72 40 80
TAUs 40 56 72 40 80
Texelfüllrate 34000 MTex/s 44800 MTex/s 52200 MTex/s 34000 MTex/s 50640 MTex/s
Shader-Model SM 5 SM 5 SM 5 SM 4.1 SM 4
Hybrid-CF/-SLI X X X X X
effektive Windows
Stromsparfunktion
X
Speichermenge 1.024 MB GDDR5 1.024 MB GDDR5 1.024 MB GDDR5 1.024 MB GDDR5 896 MB GDDR3
Speichertakt 2.400 MHz 2.000 MHz 2.000 MHz 1.950 MHz 1.134 MHz
Speicherinterface 128 Bit 256 Bit 256 Bit 256 Bit 448 Bit
Speicherbandbreite 76800 MB/s 128000 MB/s 128000 MB/s 124800 MB/s 127008 MB/s

Die Radeon HD 5830 basiert wie schon der große Bruder Radeon HD 5850 auf der RV870-GPU, die AMD in der Öffentlichkeit gerne „Cypress“ nennt. Damit wird der Rechenkern im modernen und schwer zu beherrschenden 40-nm-Verfahren bei TSMC gefertigt und bringt satte 2,15 Milliarden Transistoren auf die Waage.

Gegenüber der GPU auf der Radeon HD 5850 ist die auf der Radeon HD 5830 allerdings künstlich beschnitten. So sind auf der Radeon HD 5830 nur noch 14 vollwertige SIMD-Einheiten von deren 20 übrig geblieben. Das hat zur Folge, dass der Käufer insgesamt auf 224 5D-Shadereinheiten zurückgreifen kann. Auf der GPU sind 1.120 ALUs aktiviert, die pro Takt ein MADD (Multiply-ADD) berechnen können. AMD spricht deswegen gerne von 1.120 Stream Processing Units, da sich diese Zahl besser vermarkten lässt.

Pro SIMD-Einheit gibt es ein Texturcluster. Auf dem teildeaktivierten RV870 sind also noch 14 Texturcluster, die jeweils über vier vollwertige Textureinheiten verfügen, vorhanden. Die 56 Texture Mapping Units, kurz TMUs, können pro Takt ein Pixel adressieren und texturieren.

Wie bei der Radeon HD 5670 setzt ATi bei der Radeon HD 5830 auf die flexible Architektur der RV800-Generation. Denn so sind auf dem 3D-Beschleuniger nur 16 Raster Operation Units, ROPs, aktiv. Der RV870 verfügt eigentlich über 32 ROPs, wovon immer vier in einem ROP-Cluster zusammengefasst sind. Und zwei ROP-Cluster sind gewöhnlicherweise jeweils an einen 64 Bit breiten Speichercontroller angeschlossen. Da es auf der Radeon HD 5830 eben nur 16 ROPs und somit nur vier ROP-Cluster gibt, könnte nun vermutet werden, dass das Speicherinterface auf 128 Bit halbiert worden ist. Diesbezüglich können wir aber Entwarnung geben, da es immer noch vier 64-Bit-Controller – und somit ein 256-Bit-Interface – gibt.

Die GPU der Radeon HD 5830 taktet mit 800 MHz, während der 1.024 MB große GDDR5-Speicher mit runden 2.000 MHz angesteuert wird. Die maximale Leistungsaufnahme der Karte liegt laut Hersteller bei 175 Watt, während eine schnellere Radeon HD 5850 auf niedrigere 151 Watt kommt. Wahrscheinlich verwendet ATi bei der Radeon HD 5830 RV870-GPUs von „schlechterer Qualität“ als bei einer Radeon HD 5850 (wobei dies bezüglich der Funktionalität keinen Unterschied macht), weswegen AMD die Spannung erhöhen muss, um die 800 MHz erreichen zu können. Unter Windows soll der 3D-Beschleuniger noch 25 Watt aus der Leitung ziehen (HD 5850: 27 Watt).

RV870-GPU
RV870-GPU

Impressionen

ATi Radeon HD 5830

Die ATi Radeon HD 5830 soll im beliebten 200-Euro-Preissegment als die dann vorerst dort einzig vertretene DirectX-11-Grafikkarten um Kunden werben. Zahlreiche Hersteller werden die Karte in ihr Portfolio aufnehmen, wobei die ersten Exemplare für etwa 229 Euro den Besitzer wechseln sollen.

ATi Radeon HD 5830
ATi Radeon HD 5830

Eine der wichtigsten Informationen vorweg: Die von uns gezeigte Karte entspricht keinem Referenzdesign – denn dieses gibt es gar nicht. Laut ATi ist die Radeon HD 5830 ein reines „ASIC-Produkt“, sprich, es wird nur die modifizierte RV870-GPU inklusive der technischen Spezifikationen an die Hersteller weitergegeben und diese müssen sich dann daraufhin eine eigene Karte zusammen bauen. Damit sollten die meisten Partnerkarten mit einem unterschiedlichen PCB sowie einem unterschiedlichen Kühler an den Start gehen.

Radeon HD 5830 Rückseite
Radeon HD 5830 Rückseite
Radeon HD 5830 Lüfter
Radeon HD 5830 Lüfter
Radeon HD 5830 Anschlüsse
Radeon HD 5830 Anschlüsse

Das hat nicht nur zur Folge, dass die von uns im Test eingesetzte Karte in dieser Form voraussichtlich nie im Handel erscheinen wird, sondern auch, dass wir darüber hinaus nur exakte Angaben über die Performance der Karten machen können. Denn so werden nicht nur die Lautstärke und die Temperaturen unseres Testsamples unterschiedlich von den finalen Varianten sein, sondern es ist genauso möglich, dass die Leistungsaufnahme durch ein effizienteres PCB sowie eine bessere Stromversorgung schwanken wird.

Radeon HD 5830 CF-Anschlüsse
Radeon HD 5830 CF-Anschlüsse
Radeon HD 5830 Stromanschlüsse
Radeon HD 5830 Stromanschlüsse
Radeon HD 5830 Schriftzug
Radeon HD 5830 Schriftzug

Wir werden zwar nichtsdestoweniger sämtliche Messungen mit dem Testsample der Radeon HD 5830 durchführen, schlussendlich sind aber nur die Geschwindigkeitsmessungen identisch zu den Karten im Handel. Alle anderen Werte können somit abweichen. Wir erwarten allerdings schon heute eine finale Partnerkarte von MSI, die wir dann in einem Kurztest vorstellen und mit den Ergebnissen dieser Karte vergleichen werden.

Radeon HD 5830 von hinten
Radeon HD 5830 von hinten
Radeon HD 5830 von oben
Radeon HD 5830 von oben
Radeon HD 5830 Slotblech
Radeon HD 5830 Slotblech

Die von AMD der Presse zur Verfügung gestellte Karte sieht nicht nur optisch wie eine Radeon HD 5870 aus, sie ist auch bezüglich des Kühlers, des gesamten PCBs sowie der Anschlüsse vollständig identisch zur aktuell schnellsten Single-GPU-Karte. Es ist damit denkbar und wohl auch wahrscheinlich, dass die Karte ursprünglich als Radeon HD 5870 geplant war und dann durch ein modifiziertes BIOS auf das Leistungsniveau einer Radeon HD 5830 herunter gesetzt worden ist. Aus diesem Grund werden wir nicht noch genauer auf das Testsample eingehen.

Radeon HD 5830 ohne Kühler
Radeon HD 5830 ohne Kühler

Derzeit macht es den Anschein, dass zumindest einige Partnerkarten ein ähnlich langes PCB haben werden – zumindest zeigen das erste Bilder. Zudem sollte gesichert sein, dass alle Radeon-HD-5830-Exemplare der Hersteller mit Eyefinity kompatibel sind und somit einen DisplayPort-Anschluss bieten.

Testsystem

Testsystem:

Benchmarks

Folgende Benchmarks kamen während unseres Tests zum Einsatz:

Alle Benchmarks werden mit maximalen Details ausgeführt, damit die Grafikkarte möglichst hoch belastet wird. Als Einstellungen haben wir uns dabei für 1280x1024 (nur langsame Karten), 1680x1050, 1920x1200 sowie 2560x1600 (letzten beide Auflösungen nur bei entsprechend schnellen Grafikkarten) entschieden. Damit zollen wir den modernen High-End-Beschleuniger Tribut, die durch ihre Rechenkraft niedrigeren Auflösungen CPU-limitiert werden lassen. Neben den reinen Auflösungen lassen wir den Benchmarkparcours auch mit 4-fachem (und falls möglich achtfachem) Anti-Aliasing sowie 16-fachen anisotropen Filter durchlaufen. TSSAA (Nvidia) oder AAA (ATi) zur Glättung von Alpha-Test-Texturen nutzen wir aufgrund von Kompatibilitätsproblemen nicht in unserem Benchmarkparcours.

Nach sorgfältiger Überlegung und mehrfacher Analyse selbst aufgenommener Spielesequenzen sind wir zu dem Schluss gekommen, dass die Qualität der Texturfilterung auf aktuellen ATi- und Nvidia-Grafikkarten in der Standard-Einstellung in etwa vergleichbar sind. Bei Nvidia verändern wir somit keinerlei Einstellungen und im ATi-Treiber belassen wir die A.I.-Funktion auf „Standard“.

Treibereinstellungen: Nvidia-Grafikkarten (G9x, GT200)

Treibereinstellungen: ATi-Grafikkarten (RV7x0, RV8x0)

Synthetische Benchmarks

3DMark Vantage

Nachdem der altgediente 3DMark06 schon einige Jahre auf dem Buckel hat und somit nicht nur die Grafik mittlerweile etwas angestaubt wirkt, sondern darüber hinaus das CPU-Limit bei schnellen Grafikkarten immer bemerkbarer wird, wurde es höchste Zeit für einen Nachfolger. Der finnische Hersteller Futuremark hat dementsprechend nach einer langen Wartezeit den 3DMark Vantage auf den Markt gebracht, der von vornherein für die Direct3D-10-API programmiert worden ist. Grafisch bieten die zwei Spieletests dementsprechend viel fürs Auge, wobei vor allem der zweite Test Glanzpunkte setzen kann. Mit FP16-HDR, Tiefenunschärfe, Parallax Occlusion Mapping, einer physikalische Simulation auf der GPU, diversen Shadereffekten und noch vielem mehr bringt der 3DMark Vantage die 3D-Hardware problemlos ans Leistungslimit. Wir testen das Programm (falls die Grafikkarten es zulassen) im Performance-, High- und Extreme-Preset. Weitere Details zu diesem Programm gibt es in einem unserer ausführlichen Artikel. [1]

3DMark Vantage – RV8x0
3DMark Vantage – RV8x0
3DMark Vantage – GT200
3DMark Vantage – GT200

3DMark Vantage - 1280x1024

 Performance-Preset:
ATi Radeon HD 5970
21.758
Nvidia GeForce GTX 295
19.689
ATi Radeon HD 5870
17.563
ATi Radeon HD 5850
14.844
ATi Radeon HD 5830
14.341
Nvidia GeForce GTX 285
13.699
Nvidia GeForce GTX 275
12.858
ATi Radeon HD 4890
12.127
ATi Radeon HD 4870
11.056
Nvidia GeForce GTX 260
10.838
ATi Radeon HD 5770
10.358
ATi Radeon HD 4770
8.337
Nvidia GeForce GTS 250
8.105
ATi Radeon HD 5750
7.175
Nvidia GeForce 9800 GT
6.662
ATi Radeon HD 5670
6.363
Nvidia GeForce GT 240
5.515
Angaben in Punkten

3DMark Vantage - 1920x1200

 Extreme-Preset:
ATi Radeon HD 5970
12.147
Nvidia GeForce GTX 295
9.096
ATi Radeon HD 5870
8.278
ATi Radeon HD 5850
6.731
ATi Radeon HD 5830
6.071
Nvidia GeForce GTX 285
6.044
Nvidia GeForce GTX 275
5.552
ATi Radeon HD 4890
4.832
Nvidia GeForce GTX 260
4.572
ATi Radeon HD 5770
4.350
ATi Radeon HD 4870
4.343
ATi Radeon HD 5750
3.373
ATi Radeon HD 4770
3.151
Nvidia GeForce GTS 250
3.088
Nvidia GeForce 9800 GT
2.476
ATi Radeon HD 5670
2.348
Nvidia GeForce GT 240
2.055
Angaben in Punkten

Direct3D-9-Benchmarks

Batman: Arkham Asylum (PhysX)

Die Fledermaus ist wieder da und tritt diesmal nicht nur auf den Konsolen, sondern genauso auf dem PC an. Batman: Arkham Asylum ist der Name des Spiels, wobei es sich um ein klassisches Actionspiel von der Schulterperspektive aus handelt. Und im Gegensatz zu vielen anderen Spielen auf Basis eines Filmes, haben die Entwickler mit dem Titel eine gute Arbeit geleistet. Dasselbe gilt für die Technik, da als Basis die Unreal Engine 3 zum Einsatz kommt, die durchaus zu gefallen weiß. Batman: Arkham Asylum unterstützt als einer der wenigen Spiele GPU-PhysX, was optional aktiviert werden kann. In dem Fall wirkt die Interaktion mit der Physik in den Levels deutlich vielschichtiger, was von einer aktuellen Nvidia-GPU berechnet werden kann. Sämtliche ATi-Karten müssen das zusätzliche Rendering dagegen der CPU überlassen, weswegen die Radeon-Beschleuniger keine Chance in dem Spiel haben. Batman: Arkham Asylum ist der Vertreter von GPU-PhysX in unserem Testparcours, was wir dementsprechend auf der Einstellung „Normal“ angeschaltet haben. Als Testsequenz nutzen wir den integrierten Benchmark. Da GPU-PhysX kein offener Standard ist und wohl auch in Zukunft nicht in vielen hochwertigen Spielen eingesetzt wird, haben wir uns dazu entschlossen, diesen Test nicht in das Gesamtrating mit einfließen zu lassen.

Batman – GT200
Batman – GT200
Batman – GT200

Batman: Arkham Asylum - 1680x1050

 1xAA/1xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
92,0
Nvidia GeForce GTX 285
71,0
Nvidia GeForce GTX 275
66,0
Nvidia GeForce GTX 260
58,0
Nvidia GeForce GTS 250
52,0
Nvidia GeForce 9800 GT
44,0
Nvidia GeForce GT 240
36,0
ATi Radeon HD 4870
21,0
ATi Radeon HD 4890
21,0
ATi Radeon HD 5830
21,0
ATi Radeon HD 5850
21,0
ATi Radeon HD 5870
21,0
ATi Radeon HD 5970
21,0
ATi Radeon HD 4770
20,0
ATi Radeon HD 5670
20,0
ATi Radeon HD 5750
20,0
ATi Radeon HD 5770
20,0
 4xAA/16xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
75,0
Nvidia GeForce GTX 285
62,0
Nvidia GeForce GTX 275
56,0
Nvidia GeForce GTX 260
49,0
Nvidia GeForce GTS 250
42,0
Nvidia GeForce 9800 GT
26,0
ATi Radeon HD 4770
21,0
ATi Radeon HD 4870
21,0
ATi Radeon HD 4890
21,0
ATi Radeon HD 5750
21,0
ATi Radeon HD 5770
21,0
ATi Radeon HD 5830
21,0
ATi Radeon HD 5850
21,0
ATi Radeon HD 5870
21,0
ATi Radeon HD 5970
21,0
ATi Radeon HD 5670
20,0
Nvidia GeForce GT 240
16,0
 8xAA/16xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
61,0
Nvidia GeForce GTX 285
53,0
Nvidia GeForce GTX 275
48,0
Nvidia GeForce GTX 260
42,0
Nvidia GeForce GTS 250
34,0
ATi Radeon HD 4870
21,0
ATi Radeon HD 4890
21,0
ATi Radeon HD 5770
21,0
ATi Radeon HD 5830
21,0
ATi Radeon HD 5850
21,0
ATi Radeon HD 5870
21,0
ATi Radeon HD 5970
21,0
ATi Radeon HD 5750
20,0
ATi Radeon HD 5670
19,0
ATi Radeon HD 4770
6,3
Nvidia GeForce 9800 GT
1,4
Nvidia GeForce GT 240
1,3

Batman: Arkham Asylum - 1920x1200

 1xAA/1xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
79
Nvidia GeForce GTX 285
62
Nvidia GeForce GTX 275
56
Nvidia GeForce GTX 260
50
ATi Radeon HD 4870
21
ATi Radeon HD 4890
21
ATi Radeon HD 5830
21
ATi Radeon HD 5850
21
ATi Radeon HD 5870
21
ATi Radeon HD 5970
21
ATi Radeon HD 5770
20
 4xAA/16xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
64
Nvidia GeForce GTX 285
54
Nvidia GeForce GTX 275
49
Nvidia GeForce GTX 260
42
ATi Radeon HD 4870
21
ATi Radeon HD 4890
21
ATi Radeon HD 5770
21
ATi Radeon HD 5830
21
ATi Radeon HD 5850
21
ATi Radeon HD 5870
21
ATi Radeon HD 5970
21
 8xAA/16xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
50
Nvidia GeForce GTX 285
45
Nvidia GeForce GTX 275
40
Nvidia GeForce GTX 260
36
ATi Radeon HD 4870
21
ATi Radeon HD 4890
21
ATi Radeon HD 5770
21
ATi Radeon HD 5830
21
ATi Radeon HD 5850
21
ATi Radeon HD 5870
21
ATi Radeon HD 5970
21

Batman: Arkham Asylum - 2560x1600

 1xAA/1xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
52,0
Nvidia GeForce GTX 285
45,0
Nvidia GeForce GTX 275
41,0
ATi Radeon HD 4890
21,0
ATi Radeon HD 5830
21,0
ATi Radeon HD 5850
21,0
ATi Radeon HD 5870
21,0
ATi Radeon HD 5970
21,0
 4xAA/16xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
38,0
Nvidia GeForce GTX 285
37,0
Nvidia GeForce GTX 275
34,0
ATi Radeon HD 4890
21,0
ATi Radeon HD 5850
21,0
ATi Radeon HD 5870
21,0
ATi Radeon HD 5970
21,0
ATi Radeon HD 5830
19,0
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 4890
2,1
ATi Radeon HD 5870
1,6
ATi Radeon HD 5830
1,5
ATi Radeon HD 5850
1,5
Nvidia GeForce GTX 285
1,5
ATi Radeon HD 5970
1,4
Nvidia GeForce GTX 275
1,4
Nvidia GeForce GTX 295
1,0

Call of Duty 5

Das Spiel Call of Duty: World at War ist wieder einmal im zweiten Weltkrieg angesiedelt, und zeigt unter anderem den Kampf der Amerikaner gegen die Asiaten. Dabei schaut man sich viel von dem sehr erfolgreichen und beliebten Vorgänger Call of Duty 4 ab. Doch nicht nur spielerisch weiß der First-Person-Shooter zu gefallen, auch technisch macht man einen kleinen Schritt nach vorne – und das, obwohl man immer noch dieselbe Grafikengine wie in Call of Duty 2 benutzt. Optisch liegt Call of Duty 5 jedoch auf einem vollkommen anderen Niveau: Schicke Shadereffekte sowie ein intelligenter Parallax-Mapping-Einsatz vertuschen die teils etwas schwachen Texturen. Nichtsdestotrotz wirkt die Grafik mittlerweile etwas angestaubt, zumal das Spiel mittlerweile nicht mehr zu den neusten Vertretern seiner Art gehört.

Call of Duty 5 – RV8x0
Call of Duty 5 – RV8x0
Call of Duty 5 – GT200
Call of Duty 5 – GT200

Call of Duty 5 - 1680x1050

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
108,4
Nvidia GeForce GTX 295
107,0
ATi Radeon HD 5870
88,2
ATi Radeon HD 5850
76,6
Nvidia GeForce GTX 285
71,2
Nvidia GeForce GTX 275
67,3
ATi Radeon HD 4890
66,6
ATi Radeon HD 5830
61,8
ATi Radeon HD 4870
60,3
Nvidia GeForce GTX 260
58,6
ATi Radeon HD 5770
57,6
Nvidia GeForce GTS 250
53,3
ATi Radeon HD 5750
49,4
ATi Radeon HD 4770
47,6
Nvidia GeForce 9800 GT
42,7
ATi Radeon HD 5670
36,3
Nvidia GeForce GT 240
29,9
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
90,6
Nvidia GeForce GTX 295
80,5
ATi Radeon HD 5870
65,8
ATi Radeon HD 5850
57,1
Nvidia GeForce GTX 285
56,0
Nvidia GeForce GTX 275
51,3
ATi Radeon HD 4890
49,0
Nvidia GeForce GTX 260
45,7
ATi Radeon HD 5830
44,8
ATi Radeon HD 4870
43,7
ATi Radeon HD 5770
40,8
Nvidia GeForce GTS 250
37,5
ATi Radeon HD 5750
35,9
ATi Radeon HD 4770
33,6
Nvidia GeForce 9800 GT
31,8
ATi Radeon HD 5670
26,1
Nvidia GeForce GT 240
22,1
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
83,5
Nvidia GeForce GTX 295
64,6
ATi Radeon HD 5870
58,2
ATi Radeon HD 5850
50,3
Nvidia GeForce GTX 285
44,7
ATi Radeon HD 4890
41,1
Nvidia GeForce GTX 275
40,7
ATi Radeon HD 4870
37,3
ATi Radeon HD 5830
36,8
Nvidia GeForce GTX 260
36,8
ATi Radeon HD 5770
35,6
ATi Radeon HD 5750
31,4
Nvidia GeForce GTS 250
29,4
ATi Radeon HD 4770
28,1
Nvidia GeForce 9800 GT
24,3
ATi Radeon HD 5670
21,8
Nvidia GeForce GT 240
16,1

Call of Duty 5 - 1920x1200

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
100,0
Nvidia GeForce GTX 295
92,9
ATi Radeon HD 5870
78,1
ATi Radeon HD 5850
67,8
Nvidia GeForce GTX 285
62,0
Nvidia GeForce GTX 275
57,9
ATi Radeon HD 4890
57,1
ATi Radeon HD 5830
53,5
ATi Radeon HD 4870
51,7
ATi Radeon HD 5770
50,2
Nvidia GeForce GTX 260
50,2
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
82,5
Nvidia GeForce GTX 295
70,2
ATi Radeon HD 5870
58,9
ATi Radeon HD 5850
49,9
Nvidia GeForce GTX 285
48,8
Nvidia GeForce GTX 275
44,2
ATi Radeon HD 4890
41,5
Nvidia GeForce GTX 260
39,4
ATi Radeon HD 5830
38,2
ATi Radeon HD 4870
38,0
ATi Radeon HD 5770
36,0
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
73,7
Nvidia GeForce GTX 295
62,4
ATi Radeon HD 5870
51,0
ATi Radeon HD 5850
43,6
Nvidia GeForce GTX 285
41,2
Nvidia GeForce GTX 275
38,1
ATi Radeon HD 4890
35,4
Nvidia GeForce GTX 260
33,6
ATi Radeon HD 4870
32,4
ATi Radeon HD 5830
31,1
ATi Radeon HD 5770
30,9

Call of Duty 5 - 2560x1600

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
81,8
Nvidia GeForce GTX 295
66,6
ATi Radeon HD 5870
57,9
ATi Radeon HD 5850
49,5
Nvidia GeForce GTX 285
43,2
Nvidia GeForce GTX 275
40,8
ATi Radeon HD 4890
38,7
ATi Radeon HD 5830
37,3
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
60,7
Nvidia GeForce GTX 295
55,1
ATi Radeon HD 5870
41,7
ATi Radeon HD 5850
35,9
Nvidia GeForce GTX 285
35,8
Nvidia GeForce GTX 275
33,0
ATi Radeon HD 4890
27,9
ATi Radeon HD 5830
27,4
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
54,6
Nvidia GeForce GTX 295
44,8
ATi Radeon HD 5870
37,0
ATi Radeon HD 5850
31,8
Nvidia GeForce GTX 285
29,0
Nvidia GeForce GTX 275
26,2
ATi Radeon HD 4890
23,6
ATi Radeon HD 5830
21,9

Riddick: Assault on Dark Athena

Riddick steht nicht nur für Vin Diesel alias Riddick himself, sondern ebenfalls für viele Schleichpassagen, spaßige Gefechte und einem nicht gerade niedrigen Gewaltgrad. Genau auf jene Elemente setzen die Hersteller auch bei Riddick: Assault on Dark Athena, das qualitativ aber leider nicht ganz an das hohe Niveau des Vorgängers heran kommt. Nichtsdestotrotz ist Riddick: Assault on Dark Athena ein sehr gutes Spiel, das ebenfalls grafisch zu gefallen weiß. Diverse Shadereffekte fallen direkt beim ersten Spielen auf und ziehen die Aufmerksamkeit auf sich. Und dank der meist dunklen Umgebung, die mit netten Schatteneffekten verstärkt wird, ist die Atmosphäre generell sehr dicht. Als Testsequenz nutzen wir eine 60 Sekunden lange Spielszene im ersten Level. Wenn man in dem neuen Riddick-Titel Kantenglättung nutzen möchte, schaltet sich automatisch das SSAO-Feature aus. Deswegen sind die FPS-Werte mit vier-fachem Anti-Aliasing höher als ohne AA.

Riddick – RV8x0
Riddick – RV8x0
Riddick – GT200
Riddick – GT200

Riddick AODA - 1680x1050

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
101,9
Nvidia GeForce GTX 295
83,8
ATi Radeon HD 5870
83,2
ATi Radeon HD 5850
69,8
ATi Radeon HD 5830
57,2
Nvidia GeForce GTX 285
55,7
Nvidia GeForce GTX 275
50,0
ATi Radeon HD 4890
45,9
ATi Radeon HD 5770
45,5
Nvidia GeForce GTX 260
43,8
ATi Radeon HD 4870
42,8
ATi Radeon HD 5750
39,5
ATi Radeon HD 5670
27,6
Nvidia GeForce GTS 250
26,7
ATi Radeon HD 4770
26,0
Nvidia GeForce 9800 GT
21,9
Nvidia GeForce GT 240
19,0
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
94,5
Nvidia GeForce GTX 295
89,7
ATi Radeon HD 5870
80,9
ATi Radeon HD 5850
68,9
Nvidia GeForce GTX 285
65,0
Nvidia GeForce GTX 275
58,3
ATi Radeon HD 4890
58,2
ATi Radeon HD 4870
53,0
Nvidia GeForce GTX 260
51,3
ATi Radeon HD 5830
51,0
ATi Radeon HD 5770
45,4
ATi Radeon HD 5750
40,9
Nvidia GeForce GTS 250
37,1
ATi Radeon HD 4770
31,6
ATi Radeon HD 5670
30,8
Nvidia GeForce 9800 GT
30,3
Nvidia GeForce GT 240
21,3
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
93,5
ATi Radeon HD 5870
72,0
Nvidia GeForce GTX 295
67,9
ATi Radeon HD 5850
61,3
ATi Radeon HD 4890
50,5
Nvidia GeForce GTX 285
47,9
ATi Radeon HD 4870
46,0
ATi Radeon HD 5830
43,6
Nvidia GeForce GTX 275
42,5
ATi Radeon HD 5770
39,3
Nvidia GeForce GTX 260
37,2
ATi Radeon HD 5750
35,8
ATi Radeon HD 4770
27,7
ATi Radeon HD 5670
26,0
Nvidia GeForce GTS 250
25,3
Nvidia GeForce 9800 GT
20,9
Nvidia GeForce GT 240
9,2

Riddick AODA - 1920x1200

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
100,2
Nvidia GeForce GTX 295
66,8
ATi Radeon HD 5870
66,4
ATi Radeon HD 5850
56,3
ATi Radeon HD 5830
45,9
Nvidia GeForce GTX 285
45,1
Nvidia GeForce GTX 275
40,5
ATi Radeon HD 4890
35,3
ATi Radeon HD 5770
35,2
Nvidia GeForce GTX 260
34,4
ATi Radeon HD 4870
33,3
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
94,4
Nvidia GeForce GTX 295
76,4
ATi Radeon HD 5870
67,0
ATi Radeon HD 5850
57,1
Nvidia GeForce GTX 285
54,6
Nvidia GeForce GTX 275
47,8
ATi Radeon HD 4890
47,0
ATi Radeon HD 4870
43,0
Nvidia GeForce GTX 260
42,3
ATi Radeon HD 5830
41,5
ATi Radeon HD 5770
36,6
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
90,3
ATi Radeon HD 5870
59,5
Nvidia GeForce GTX 295
55,4
ATi Radeon HD 5850
50,6
ATi Radeon HD 4890
41,0
Nvidia GeForce GTX 285
38,7
ATi Radeon HD 4870
37,3
ATi Radeon HD 5830
35,6
Nvidia GeForce GTX 275
33,8
ATi Radeon HD 5770
31,9
Nvidia GeForce GTX 260
30,0

Riddick AODA - 2560x1600

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
62,9
Nvidia GeForce GTX 295
40,4
ATi Radeon HD 5870
38,9
ATi Radeon HD 5850
33,4
ATi Radeon HD 5830
26,8
Nvidia GeForce GTX 285
26,3
Nvidia GeForce GTX 275
23,9
ATi Radeon HD 4890
19,3
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
67,4
Nvidia GeForce GTX 295
48,2
ATi Radeon HD 5870
42,9
ATi Radeon HD 5850
36,1
Nvidia GeForce GTX 285
33,6
Nvidia GeForce GTX 275
29,5
ATi Radeon HD 4890
28,2
ATi Radeon HD 5830
25,3
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
60,6
ATi Radeon HD 5870
38,1
ATi Radeon HD 5850
32,3
ATi Radeon HD 4890
25,1
Nvidia GeForce GTX 295
24,3
ATi Radeon HD 5830
21,9
Nvidia GeForce GTX 285
16,7
Nvidia GeForce GTX 275
14,1

Risen

Nachdem die Entwickler rund um Piranha Bytes mit dem Spiel Gothic 3 technisch eine große Katastrophe abgeliefert haben, wollte man unter dem Namen Risen alles besser machen: Und das ist dem Programmiererteam wohl auch gelungen, da es nicht nur spielerisch Fortschritte gegeben hat, sondern vor allem technisch weiter ging. Denn im Gegensatz zum Vorgänger ist Risen um Welten ausgereifter. Doch nicht nur fertig ist das Spiel geworden, hübsch anzusehen ist das Adventurespiel ebenfalls. Zwar setzt die Grafikengine keine neuen Bestmarken, kann aber durchaus als gelungen angesehen werden. Mit hübschen Effekten, einer schicken Landschaft und teilweise viel Liebe zum Detail bietet Risen viel fürs Auge. Einzig auf Anti-Aliasing muss wie auch schon in Gothic 3 leider verzichtet werden. Als Spielsequenz nutzen wir einen 60 Sekunden Langen weg durch einen dichten Wald.

Risen – RV8x0
Risen – RV8x0
Risen – GT200
Risen – GT200

Risen - 1680x1050

 1xAA/1xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
84,0
ATi Radeon HD 5870
76,7
ATi Radeon HD 5970
74,0
ATi Radeon HD 5850
65,3
ATi Radeon HD 5830
56,1
Nvidia GeForce GTX 285
47,5
ATi Radeon HD 4890
45,4
Nvidia GeForce GTX 275
45,3
ATi Radeon HD 5770
41,7
Nvidia GeForce GTX 260
40,7
ATi Radeon HD 4870
39,8
Nvidia GeForce GTS 250
37,6
ATi Radeon HD 5750
34,5
ATi Radeon HD 4770
34,1
Nvidia GeForce 9800 GT
31,0
ATi Radeon HD 5670
27,2
Nvidia GeForce GT 240
24,1
 1xAA/16xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
81,2
ATi Radeon HD 5870
69,5
ATi Radeon HD 5970
68,3
ATi Radeon HD 5850
59,2
ATi Radeon HD 5830
52,3
Nvidia GeForce GTX 285
46,3
Nvidia GeForce GTX 275
44,6
ATi Radeon HD 4890
41,1
Nvidia GeForce GTX 260
39,0
ATi Radeon HD 5770
37,9
ATi Radeon HD 4870
37,1
Nvidia GeForce GTS 250
36,6
ATi Radeon HD 5750
31,4
ATi Radeon HD 4770
30,9
Nvidia GeForce 9800 GT
30,2
ATi Radeon HD 5670
24,2
Nvidia GeForce GT 240
22,6

Risen - 1920x1200

 1xAA/1xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
74,9
ATi Radeon HD 5870
67,1
ATi Radeon HD 5970
65,2
ATi Radeon HD 5850
57,5
ATi Radeon HD 5830
48,7
Nvidia GeForce GTX 285
42,8
Nvidia GeForce GTX 275
40,9
ATi Radeon HD 4890
40,1
ATi Radeon HD 4870
36,2
ATi Radeon HD 5770
35,7
Nvidia GeForce GTX 260
35,3
 1xAA/16xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
72,2
ATi Radeon HD 5870
60,8
ATi Radeon HD 5970
59,5
ATi Radeon HD 5850
51,9
ATi Radeon HD 5830
45,2
Nvidia GeForce GTX 285
41,5
Nvidia GeForce GTX 275
39,2
ATi Radeon HD 4890
36,5
Nvidia GeForce GTX 260
34,7
ATi Radeon HD 4870
32,8
ATi Radeon HD 5770
32,3

Risen - 2560x1600

 1xAA/1xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
52,6
ATi Radeon HD 5870
48,7
ATi Radeon HD 5970
46,3
ATi Radeon HD 5850
40,8
ATi Radeon HD 5830
33,6
Nvidia GeForce GTX 285
31,0
Nvidia GeForce GTX 275
29,7
ATi Radeon HD 4890
28,7
 1xAA/16xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
51,7
ATi Radeon HD 5870
44,2
ATi Radeon HD 5970
42,9
ATi Radeon HD 5850
36,8
ATi Radeon HD 5830
31,4
Nvidia GeForce GTX 285
30,4
Nvidia GeForce GTX 275
28,5
ATi Radeon HD 4890
25,9

Direct3D-10/11-Benchmarks

Anno 1404

Anno 1404 ist der neuste Spross aus der Anno-Serie, der eine große Aufgabe vor sich hat: Die drei sehr erfolgreichen Vorgänger zu toppen. Rein technisch scheint man dies locker erfüllen zu können, da Anno 1404 wohl ohne Zweifel aktuell das optisch schönste Strategiespiel ist – und das vielleicht bei weitem. So bietet der Titel sogar eine Direct3D-10-Unterstützung an, was bei Strategiespielen noch Seltenheitswert hat. Das Auge nimmt dies auf jeden Fall gerne zu Kenntnis, da Anno 1404 nicht nur eine wunderschöne Wasserdarstellung bietet, sondern auch darüber hinaus durchweg zu gefallen weiß. Einen wirklichen grafischen Schwachpunkt hat das Spiel nicht.

Anno 1404 – RV8x0
Anno 1404 – RV8x0
Anno 1404 – GT200
Anno 1404 – GT200

Anno 1404 - 1680x1050

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
98,8
Nvidia GeForce GTX 295
89,3
ATi Radeon HD 5830
68,0
ATi Radeon HD 5870
63,6
Nvidia GeForce GTX 285
55,8
ATi Radeon HD 5850
53,1
Nvidia GeForce GTX 275
53,1
ATi Radeon HD 4890
50,9
Nvidia GeForce GTX 260
46,0
ATi Radeon HD 4870
45,8
ATi Radeon HD 5770
41,4
Nvidia GeForce GTS 250
40,4
ATi Radeon HD 4770
38,4
ATi Radeon HD 5750
35,6
Nvidia GeForce 9800 GT
32,6
ATi Radeon HD 5670
27,8
Nvidia GeForce GT 240
25,7
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
98,6
Nvidia GeForce GTX 295
62,5
ATi Radeon HD 5870
48,9
ATi Radeon HD 5830
40,9
ATi Radeon HD 5850
40,8
Nvidia GeForce GTX 285
38,8
Nvidia GeForce GTX 275
36,4
ATi Radeon HD 4890
33,6
Nvidia GeForce GTX 260
31,7
ATi Radeon HD 4870
31,6
ATi Radeon HD 5770
30,5
Nvidia GeForce GTS 250
26,7
ATi Radeon HD 4770
26,6
ATi Radeon HD 5750
25,6
Nvidia GeForce 9800 GT
21,7
ATi Radeon HD 5670
18,0
Nvidia GeForce GT 240
16,4
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
87,0
Nvidia GeForce GTX 295
52,9
ATi Radeon HD 5870
46,6
ATi Radeon HD 5830
37,1
ATi Radeon HD 4890
33,7
ATi Radeon HD 5850
32,6
Nvidia GeForce GTX 285
32,3
Nvidia GeForce GTX 275
30,4
ATi Radeon HD 4870
28,6
ATi Radeon HD 5770
28,6
Nvidia GeForce GTX 260
26,9
ATi Radeon HD 4770
25,1
ATi Radeon HD 5750
24,1
Nvidia GeForce GTS 250
20,7
Nvidia GeForce 9800 GT
17,0
ATi Radeon HD 5670
15,7
Nvidia GeForce GT 240
13,6

Anno 1404 - 1920x1200

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
98,8
Nvidia GeForce GTX 295
79,2
ATi Radeon HD 5870
57,7
ATi Radeon HD 5830
57,4
Nvidia GeForce GTX 285
49,9
ATi Radeon HD 5850
48,9
Nvidia GeForce GTX 275
47,2
ATi Radeon HD 4890
45,0
Nvidia GeForce GTX 260
40,4
ATi Radeon HD 4870
40,3
ATi Radeon HD 5770
33,3
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
79,4
Nvidia GeForce GTX 295
54,4
ATi Radeon HD 5870
45,1
ATi Radeon HD 5850
36,8
ATi Radeon HD 5830
34,9
Nvidia GeForce GTX 285
33,9
ATi Radeon HD 4890
32,1
Nvidia GeForce GTX 275
31,8
ATi Radeon HD 4870
28,8
ATi Radeon HD 5770
27,5
Nvidia GeForce GTX 260
27,4
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
71,5
Nvidia GeForce GTX 295
45,2
ATi Radeon HD 5870
41,0
ATi Radeon HD 5850
34,6
ATi Radeon HD 5830
31,5
ATi Radeon HD 4890
30,8
Nvidia GeForce GTX 285
27,7
ATi Radeon HD 4870
27,5
ATi Radeon HD 5770
25,8
Nvidia GeForce GTX 275
25,7
Nvidia GeForce GTX 260
22,8

Anno 1404 - 2560x1600

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
75,1
Nvidia GeForce GTX 295
58,0
ATi Radeon HD 5870
43,6
ATi Radeon HD 5830
40,2
ATi Radeon HD 5850
36,9
Nvidia GeForce GTX 285
35,7
Nvidia GeForce GTX 275
34,0
ATi Radeon HD 4890
31,6
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
45,6
Nvidia GeForce GTX 295
38,8
ATi Radeon HD 5870
31,2
ATi Radeon HD 5850
26,2
ATi Radeon HD 5830
23,2
Nvidia GeForce GTX 285
22,6
Nvidia GeForce GTX 275
22,4
ATi Radeon HD 4890
22,3
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
48,7
ATi Radeon HD 5870
29,3
Nvidia GeForce GTX 295
27,8
ATi Radeon HD 4890
27,7
ATi Radeon HD 5850
24,8
ATi Radeon HD 5830
21,0
Nvidia GeForce GTX 285
18,0
Nvidia GeForce GTX 275
17,1

Battleforge

Das Strategiespiel Battleforge wurde von EA Phenomic entwickelt und macht einiges anders als vergleichbare Titel. So stellt man vor Spielbeginn die eigenen Einheiten anhand eines „Kartendecks“ selber zusammen, die man dann im Laufe des Spiels „legen“ kann. Nicht nur spielerisch, auch grafisch macht die Battleforge-Engine eine gute Figur. Das Spiel bietet den Support von DirectX 11 (was wir inklusive der Einstellung SSAO Very High nutzen), schicke Texturen sowie aufwendige Effekte, sodass die Spielwelt erfrischend modern aussieht. Doch dies hat auch einen spürbaren Performancehunger zur Folge, der die Grafikkarte und den Hauptprozessor stark belastet. Als Benchmark nutzen wir eine integrierte Funktion, damit der Ablauf für alle Testkandidaten immer gleich ist.

Battleforge – RV8x0
Battleforge – RV8x0
Battleforge – GT200
Battleforge – GT200

Battleforge - 1680x1050

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
104,0
ATi Radeon HD 5870
66,0
Nvidia GeForce GTX 295
57,1
ATi Radeon HD 5850
55,1
ATi Radeon HD 5830
47,8
ATi Radeon HD 5770
37,1
ATi Radeon HD 4890
34,8
Nvidia GeForce GTX 285
34,3
Nvidia GeForce GTX 275
32,8
ATi Radeon HD 4870
31,0
ATi Radeon HD 5750
30,8
Nvidia GeForce GTX 260
28,6
Nvidia GeForce GTS 250
27,7
ATi Radeon HD 4770
24,4
ATi Radeon HD 5670
21,1
Nvidia GeForce 9800 GT
21,0
Nvidia GeForce GT 240
14,0
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
75,5
ATi Radeon HD 5870
48,4
ATi Radeon HD 5850
40,4
Nvidia GeForce GTX 295
40,2
ATi Radeon HD 5830
32,3
ATi Radeon HD 4890
28,2
Nvidia GeForce GTX 285
25,9
ATi Radeon HD 5770
25,3
ATi Radeon HD 4870
25,2
Nvidia GeForce GTX 275
23,8
ATi Radeon HD 5750
21,6
Nvidia GeForce GTX 260
20,9
ATi Radeon HD 4770
17,5
ATi Radeon HD 5670
14,8
Nvidia GeForce GTS 250
14,3
Nvidia GeForce 9800 GT
11,8
Nvidia GeForce GT 240
8,8
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
61,8
ATi Radeon HD 5870
40,6
ATi Radeon HD 5850
34,2
Nvidia GeForce GTX 295
28,1
ATi Radeon HD 5830
26,2
ATi Radeon HD 4890
25,1
ATi Radeon HD 4870
22,6
ATi Radeon HD 5770
20,9
Nvidia GeForce GTX 285
18,3
ATi Radeon HD 5750
18,1
Nvidia GeForce GTX 275
17,0
Nvidia GeForce GTX 260
15,0
ATi Radeon HD 4770
12,9
ATi Radeon HD 5670
11,3
Nvidia GeForce GTS 250
9,7
Nvidia GeForce 9800 GT
7,8
Nvidia GeForce GT 240
5,3

Battleforge - 1920x1200

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
91,4
ATi Radeon HD 5870
57,6
ATi Radeon HD 5850
48,6
Nvidia GeForce GTX 295
48,4
ATi Radeon HD 5830
41,6
ATi Radeon HD 5770
31,1
Nvidia GeForce GTX 285
30,0
ATi Radeon HD 4890
28,9
Nvidia GeForce GTX 275
28,6
ATi Radeon HD 4870
25,9
Nvidia GeForce GTX 260
24,0
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
64,5
ATi Radeon HD 5870
41,5
ATi Radeon HD 5850
34,6
Nvidia GeForce GTX 295
32,5
ATi Radeon HD 5830
26,6
ATi Radeon HD 4890
24,2
ATi Radeon HD 5770
22,5
ATi Radeon HD 4870
22,0
Nvidia GeForce GTX 285
21,1
Nvidia GeForce GTX 275
19,2
Nvidia GeForce GTX 260
17,2
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
52,8
ATi Radeon HD 5870
34,4
ATi Radeon HD 5850
29,1
Nvidia GeForce GTX 295
22,4
ATi Radeon HD 4890
21,8
ATi Radeon HD 5830
21,8
ATi Radeon HD 4870
19,7
ATi Radeon HD 5770
18,1
Nvidia GeForce GTX 285
15,0
Nvidia GeForce GTX 275
13,7
Nvidia GeForce GTX 260
11,7

Battleforge - 2560x1600

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
65,8
ATi Radeon HD 5870
41,2
ATi Radeon HD 5850
34,5
Nvidia GeForce GTX 295
31,3
ATi Radeon HD 5830
27,8
Nvidia GeForce GTX 285
19,3
Nvidia GeForce GTX 275
18,4
ATi Radeon HD 4890
18,3
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
41,7
ATi Radeon HD 5870
28,2
ATi Radeon HD 5850
23,6
Nvidia GeForce GTX 295
19,8
ATi Radeon HD 5830
18,0
ATi Radeon HD 4890
15,5
Nvidia GeForce GTX 285
13,0
Nvidia GeForce GTX 275
12,0
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
34,8
ATi Radeon HD 5870
23,0
ATi Radeon HD 5850
18,9
ATi Radeon HD 5830
13,9
ATi Radeon HD 4890
13,4
Nvidia GeForce GTX 295
12,0
Nvidia GeForce GTX 285
9,4
Nvidia GeForce GTX 275
8,5

Colin McRae: Dirt 2 (DX9/DX11)

Und es wird dreckig. Aber so richtig! Auch wenn das Rennspiel Colin McRae: Dirt 2 etwas von den eigentlichen Intentionen der Vorgänger abweicht und längst nicht mehr „nur“ ein Rallye-Spiel ist, so haben die Entwickler rund um Codemasters mit dem neustens Spross wohl eine sehr gute Arbeit geleistet. Vor allem technisch weiß die in Dirt 2 eingesetzt Grafik-Engine zu gefallen, die mit diversen Effekten versucht das Auge des Spielers zu erfreuen, was Dirt 2 auch gelingt. Für die PC-Version wurde die Optik weiter überarbeitet, da der Titel nun etwas mit DirectX 11 anfangen kann. So setzen die Entwickler auf High Definition Ambient Occlusion, um die Beleuchtung zu verbessern. Weiterhin wird das Shader-Model 5.0 sowie Tessellation eingesetzt, wodurch die Fahnen, die Zuschauer und die Wasser-Effekte besser umgesetzt werden können. Damit mausert sich Colin McRae: Dirt 2 nicht nur zum schönsten Rennspiel, sondern vielleicht auch zum schönsten Spiel überhaupt. Wir nutzen zum Testen den integrierten Benchmark (mit Malaysia als Strecke), wobei wir die Verbesserungen durch Tessellation ausgeschaltet haben. Für die generelle Vergleichbarkeit zwingen wir dem Spiel DirectX 9 auf, wobei wir jedoch für den Vergleich moderner Grafikkarten einen zusätzlichen Durchlauf mit angeschalteten DirectX-11-Features durchführen.

Dirt 2 – RV8x0
Dirt 2 – RV8x0
Dirt 2 – GT200
Dirt 2 – GT200

Colin McRae: Dirt 2 - 1680x1050

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
145,0
ATi Radeon HD 5870
101,4
ATi Radeon HD 5850
89,6
Nvidia GeForce GTX 285
74,2
ATi Radeon HD 5830
72,5
ATi Radeon HD 4890
71,4
Nvidia GeForce GTX 275
71,2
ATi Radeon HD 4870
66,0
ATi Radeon HD 5770
65,7
Nvidia GeForce GTX 260
61,6
Nvidia GeForce GTX 295
58,5
Nvidia GeForce GTS 250
56,8
ATi Radeon HD 5750
54,5
ATi Radeon HD 4770
52,7
Nvidia GeForce 9800 GT
46,1
ATi Radeon HD 5670
40,5
Nvidia GeForce GT 240
33,0
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
121,4
ATi Radeon HD 5870
76,9
ATi Radeon HD 5850
66,4
Nvidia GeForce GTX 285
63,9
Nvidia GeForce GTX 275
61,3
ATi Radeon HD 4890
53,8
Nvidia GeForce GTX 260
53,4
ATi Radeon HD 5830
52,1
Nvidia GeForce GTX 295
50,2
ATi Radeon HD 4870
49,5
ATi Radeon HD 5770
48,6
Nvidia GeForce GTS 250
44,8
ATi Radeon HD 5750
41,8
ATi Radeon HD 4770
36,9
Nvidia GeForce 9800 GT
36,9
ATi Radeon HD 5670
30,2
Nvidia GeForce GT 240
25,5
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
110,2
ATi Radeon HD 5870
69,1
ATi Radeon HD 5850
59,7
Nvidia GeForce GTX 285
53,2
ATi Radeon HD 4890
48,1
Nvidia GeForce GTX 275
47,3
Nvidia GeForce GTX 295
45,4
ATi Radeon HD 5830
44,5
ATi Radeon HD 4870
44,4
ATi Radeon HD 5770
41,7
Nvidia GeForce GTX 260
41,4
ATi Radeon HD 5750
36,8
Nvidia GeForce GTS 250
32,5
ATi Radeon HD 4770
32,2
Nvidia GeForce 9800 GT
26,6
ATi Radeon HD 5670
25,9
Nvidia GeForce GT 240
14,8

Colin McRae: Dirt 2 - 1920x1200

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
140,6
ATi Radeon HD 5870
93,4
ATi Radeon HD 5850
81,9
Nvidia GeForce GTX 285
67,3
ATi Radeon HD 5830
66,7
Nvidia GeForce GTX 275
64,2
ATi Radeon HD 4890
64,1
ATi Radeon HD 4870
60,5
ATi Radeon HD 5770
59,6
Nvidia GeForce GTX 260
55,5
Nvidia GeForce GTX 295
52,7
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
111,7
ATi Radeon HD 5870
70,4
ATi Radeon HD 5850
60,7
Nvidia GeForce GTX 285
58,0
Nvidia GeForce GTX 275
54,4
ATi Radeon HD 4890
49,2
Nvidia GeForce GTX 260
47,2
ATi Radeon HD 5830
47,1
Nvidia GeForce GTX 295
46,1
ATi Radeon HD 4870
45,5
ATi Radeon HD 5770
43,5
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
101,3
ATi Radeon HD 5870
60,0
ATi Radeon HD 5850
54,1
Nvidia GeForce GTX 285
51,5
Nvidia GeForce GTX 275
47,7
ATi Radeon HD 4890
43,0
Nvidia GeForce GTX 260
41,2
Nvidia GeForce GTX 295
40,1
ATi Radeon HD 5830
39,7
ATi Radeon HD 4870
39,6
ATi Radeon HD 5770
37,4

Colin McRae: Dirt 2 - 2560x1600

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
116,8
ATi Radeon HD 5870
73,6
ATi Radeon HD 5850
64,0
Nvidia GeForce GTX 285
51,3
ATi Radeon HD 5830
50,6
Nvidia GeForce GTX 275
48,0
ATi Radeon HD 4890
47,4
Nvidia GeForce GTX 295
39,6
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
87,5
ATi Radeon HD 5870
53,6
ATi Radeon HD 5850
46,2
Nvidia GeForce GTX 285
43,0
Nvidia GeForce GTX 275
40,2
ATi Radeon HD 4890
36,5
ATi Radeon HD 5830
36,0
Nvidia GeForce GTX 295
34,0
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
77,0
ATi Radeon HD 5870
48,1
ATi Radeon HD 5850
40,4
ATi Radeon HD 4890
32,0
Nvidia GeForce GTX 285
31,3
ATi Radeon HD 5830
30,3
Nvidia GeForce GTX 275
27,7
Nvidia GeForce GTX 295
23,2
DirectX-11-Benchmark

Colin McRae: Dirt 2 (DX11) - 1680x1050

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
77,7
ATi Radeon HD 5870
62,2
ATi Radeon HD 5850
53,6
ATi Radeon HD 5830
43,4
ATi Radeon HD 5770
40,0
ATi Radeon HD 5750
34,4
ATi Radeon HD 5670
25,1
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
68,0
ATi Radeon HD 5870
51,9
ATi Radeon HD 5850
44,4
ATi Radeon HD 5830
35,1
ATi Radeon HD 5770
31,4
ATi Radeon HD 5750
27,4
ATi Radeon HD 5670
19,4
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
64,6
ATi Radeon HD 5870
48,7
ATi Radeon HD 5850
41,6
ATi Radeon HD 5830
32,5
ATi Radeon HD 5770
29,3
ATi Radeon HD 5750
25,6
ATi Radeon HD 5670
12,9

Colin McRae: Dirt 2 (DX11) - 1920x1200

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
73,2
ATi Radeon HD 5870
57,9
ATi Radeon HD 5850
49,4
ATi Radeon HD 5830
39,7
ATi Radeon HD 5770
36,0
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
63,1
ATi Radeon HD 5870
46,7
ATi Radeon HD 5850
39,9
ATi Radeon HD 5830
31,6
ATi Radeon HD 5770
29,0
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
58,8
ATi Radeon HD 5870
44,2
ATi Radeon HD 5850
38,0
ATi Radeon HD 5830
28,6
ATi Radeon HD 5770
26,8

Colin McRae: Dirt 2 (DX11) - 2560x1600

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
56,3
ATi Radeon HD 5870
42,9
ATi Radeon HD 5850
37,0
ATi Radeon HD 5830
28,9
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
48,1
ATi Radeon HD 5870
35,0
ATi Radeon HD 5850
29,7
ATi Radeon HD 5830
23,0
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5870
1,9
ATi Radeon HD 5850
1,8
ATi Radeon HD 5970
1,4
ATi Radeon HD 5830
0,0
Hinweis: Absturz

Crysis Warhead

Nachdem der First-Person-Shooter Crysis mittlerweile bereits einige Zeit auf dem Buckel hat, schickten die in Frankfurt ansässigen Hersteller Crytek mit Crysis Warhead ein Addon in die Händlerregale, das die grafische Qualität ein wenig weiter nach oben dreht. So sehen die Texturen etwas besser aus, ebenso die Explosionen. Vor allem bei der Darstellung der Gesichter hat man sich viel Mühe gegeben, die jetzt durch noch mehr Falten, Hautpigmente und diversen weitere Kleinigkeiten realistischer aussehen als jemals in einem anderen PC-Spiel zuvor. Die Direct3D-10-Unterstützung ist in Crysis Warhead unverändert geblieben, ebenso die restliche Technologie. Diese wurde in dem Addon primär auf eine bessere Performance getrimmt. Wir testen das Spiel mittels einer 60 Sekunden langen Szene, die wir jedes mal exakt nachstellen. Genauere Details zur Testmethode findet man in unserem Spielbericht zu Crysis Warhead [2]. Einzig die Qualitätseinstellungen weichen von diesem ab, da wir durchweg die Enthusiast-Einstellung verwenden.

Crysis Warhead – RV8x0
Crysis Warhead – RV8x0
Crysis Warhead – GT200
Crysis Warhead – GT200

Crysis Warhead - 1680x1050

 1xAA/1xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
41,9
ATi Radeon HD 5970
41,7
ATi Radeon HD 5870
38,7
ATi Radeon HD 5850
32,0
Nvidia GeForce GTX 285
27,5
ATi Radeon HD 4890
26,4
ATi Radeon HD 5830
26,2
Nvidia GeForce GTX 275
25,9
ATi Radeon HD 4870
23,7
ATi Radeon HD 5770
22,2
Nvidia GeForce GTX 260
22,2
Nvidia GeForce GTS 250
19,0
ATi Radeon HD 5750
18,7
ATi Radeon HD 4770
17,4
Nvidia GeForce 9800 GT
15,1
ATi Radeon HD 5670
13,4
Nvidia GeForce GT 240
11,3
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
34,7
Nvidia GeForce GTX 295
32,6
ATi Radeon HD 5870
30,4
ATi Radeon HD 5850
25,5
Nvidia GeForce GTX 285
21,0
ATi Radeon HD 4890
20,4
ATi Radeon HD 5830
20,1
Nvidia GeForce GTX 275
19,2
ATi Radeon HD 4870
18,2
ATi Radeon HD 5770
17,2
Nvidia GeForce GTX 260
17,2
ATi Radeon HD 5750
14,3
Nvidia GeForce GTS 250
13,4
ATi Radeon HD 4770
11,9
ATi Radeon HD 5670
9,2
Nvidia GeForce 9800 GT
8,5
Nvidia GeForce GT 240
5,9
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
32,5
ATi Radeon HD 5870
27,1
Nvidia GeForce GTX 295
23,3
ATi Radeon HD 5850
23,0
ATi Radeon HD 4890
18,0
Nvidia GeForce GTX 285
16,7
ATi Radeon HD 4870
16,3
ATi Radeon HD 5830
16,2
ATi Radeon HD 5770
15,1
Nvidia GeForce GTX 275
14,9
ATi Radeon HD 5750
12,8
Nvidia GeForce GTX 260
12,0
Nvidia GeForce GTS 250
10,0
ATi Radeon HD 4770
6,1
ATi Radeon HD 5670
4,8
Nvidia GeForce 9800 GT
0,0
Hinweis: Absturz
Nvidia GeForce GT 240
0,0
Hinweis: Absturz

Crysis Warhead - 1920x1200

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
36,7
Nvidia GeForce GTX 295
35,8
ATi Radeon HD 5870
32,4
ATi Radeon HD 5850
27,0
Nvidia GeForce GTX 285
23,2
ATi Radeon HD 4890
22,4
ATi Radeon HD 5830
21,9
Nvidia GeForce GTX 275
21,3
ATi Radeon HD 4870
20,0
ATi Radeon HD 5770
18,9
Nvidia GeForce GTX 260
18,6
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
30,6
ATi Radeon HD 5870
26,0
Nvidia GeForce GTX 295
24,5
ATi Radeon HD 5850
21,5
ATi Radeon HD 4890
18,3
Nvidia GeForce GTX 285
17,3
ATi Radeon HD 4870
16,7
ATi Radeon HD 5830
16,7
Nvidia GeForce GTX 275
15,6
ATi Radeon HD 5770
14,9
Nvidia GeForce GTX 260
13,6
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
27,9
ATi Radeon HD 5870
21,8
ATi Radeon HD 5850
18,9
Nvidia GeForce GTX 295
16,3
ATi Radeon HD 4890
15,6
ATi Radeon HD 4870
13,7
ATi Radeon HD 5830
13,3
ATi Radeon HD 5770
12,7
Nvidia GeForce GTX 285
11,0
Nvidia GeForce GTX 275
10,1
Nvidia GeForce GTX 260
8,9

Crysis Warhead - 2560x1600

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
26,4
Nvidia GeForce GTX 295
23,5
ATi Radeon HD 5870
21,6
ATi Radeon HD 5850
17,8
Nvidia GeForce GTX 285
15,1
ATi Radeon HD 4890
14,1
ATi Radeon HD 5830
14,1
Nvidia GeForce GTX 275
14,0
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
19,3
ATi Radeon HD 5870
13,9
ATi Radeon HD 5850
12,8
Nvidia GeForce GTX 295
12,0
ATi Radeon HD 4890
11,5
ATi Radeon HD 5830
9,9
Nvidia GeForce GTX 285
8,9
Nvidia GeForce GTX 275
7,9
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 4890
3,8
ATi Radeon HD 5830
3,8
ATi Radeon HD 5970
3,2
ATi Radeon HD 5870
2,9
ATi Radeon HD 5850
2,8
Nvidia GeForce GTX 275
0,0
Hinweis: Absturz
Nvidia GeForce GTX 285
0,0
Hinweis: Absturz
Nvidia GeForce GTX 295
0,0
Hinweis: Absturz

Red Faction: Guerilla

Wer schonmal unbedingt etwas mit einem großen Vorschlaghammer kaputt machen wollte, wird an Red Faction: Guerilla wohl seine wahre Freude haben. Denn in dem First-Person-Shooter geht es wohl primär um das kaputt machen, seine es nun Wände, Treppen oder gleich ganze Gebäude. Um dies auch optisch sinnvoll umsetzen zu können, haben die Entwickler eine leistungsstarke Grafik-Engine geschaffen, die auch abseits der Zerstörung einen guten Eindruck hinterlässt. So weiß vor allem die Beleuchtung zu gefallen, während die Umgebung manchmal doch ein wenig Trist wirkt. Nichtsdestotrotz weißt die Optik von Red Faction: Guerilla keine größeren Schwachstellen auf.

Red Faction Guerilla – RV8x0
Red Faction Guerilla – RV8x0
Red Faction Guerilla – GT200
Red Faction Guerilla – GT200

Red Faction: Guerilla - 1680x1050

 1xAA/1xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
68,4
ATi Radeon HD 5970
65,0
ATi Radeon HD 5870
49,2
Nvidia GeForce GTX 285
42,9
ATi Radeon HD 5850
41,5
Nvidia GeForce GTX 275
40,7
ATi Radeon HD 4890
35,9
Nvidia GeForce GTX 260
34,5
ATi Radeon HD 5830
34,0
ATi Radeon HD 4870
32,2
ATi Radeon HD 5770
29,0
Nvidia GeForce GTS 250
28,5
ATi Radeon HD 4770
26,2
ATi Radeon HD 5750
24,6
Nvidia GeForce 9800 GT
22,8
Nvidia GeForce GT 240
19,8
ATi Radeon HD 5670
16,4
 4xAA/16xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
59,8
ATi Radeon HD 5970
57,5
ATi Radeon HD 5870
42,3
Nvidia GeForce GTX 285
37,4
Nvidia GeForce GTX 275
35,7
ATi Radeon HD 5850
35,1
ATi Radeon HD 4890
30,4
Nvidia GeForce GTX 260
30,0
ATi Radeon HD 5830
28,5
ATi Radeon HD 4870
27,3
ATi Radeon HD 5770
24,2
Nvidia GeForce GTS 250
24,1
ATi Radeon HD 4770
21,8
ATi Radeon HD 5750
20,2
Nvidia GeForce 9800 GT
19,5
Nvidia GeForce GT 240
16,2
ATi Radeon HD 5670
13,0
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
57,0
Nvidia GeForce GTX 295
53,8
ATi Radeon HD 5870
41,6
ATi Radeon HD 5850
34,3
Nvidia GeForce GTX 285
34,1
Nvidia GeForce GTX 275
32,2
ATi Radeon HD 4890
29,8
ATi Radeon HD 5830
27,5
Nvidia GeForce GTX 260
26,8
ATi Radeon HD 4870
26,7
ATi Radeon HD 5770
23,5
ATi Radeon HD 4770
21,4
Nvidia GeForce GTS 250
21,0
ATi Radeon HD 5750
19,8
Nvidia GeForce 9800 GT
16,9
Nvidia GeForce GT 240
13,2
ATi Radeon HD 5670
12,2

Red Faction: Guerilla - 1920x1200

 1xAA/1xAF:
Nvidia GeForce GTX 295
57,6
ATi Radeon HD 5970
57,3
ATi Radeon HD 5870
42,5
Nvidia GeForce GTX 285
35,9
ATi Radeon HD 5850
35,8
Nvidia GeForce GTX 275
34,4
ATi Radeon HD 4890
29,6
ATi Radeon HD 5830
29,4
Nvidia GeForce GTX 260
28,5
ATi Radeon HD 4870
26,7
ATi Radeon HD 5770
24,6
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
50,8
Nvidia GeForce GTX 295
49,6
ATi Radeon HD 5870
36,2
Nvidia GeForce GTX 285
31,4
ATi Radeon HD 5850
30,2
Nvidia GeForce GTX 275
29,3
ATi Radeon HD 4890
27,0
Nvidia GeForce GTX 260
24,7
ATi Radeon HD 5830
24,5
ATi Radeon HD 4870
24,2
ATi Radeon HD 5770
21,7
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
50,3
Nvidia GeForce GTX 295
44,0
ATi Radeon HD 5870
35,5
ATi Radeon HD 5850
29,7
Nvidia GeForce GTX 285
27,5
ATi Radeon HD 4890
26,6
Nvidia GeForce GTX 275
25,7
ATi Radeon HD 4870
23,9
ATi Radeon HD 5830
23,7
Nvidia GeForce GTX 260
22,0
ATi Radeon HD 5770
21,3

Red Faction: Guerilla - 2560x1600

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
41,2
Nvidia GeForce GTX 295
37,4
ATi Radeon HD 5870
28,7
ATi Radeon HD 5850
24,0
Nvidia GeForce GTX 285
23,2
Nvidia GeForce GTX 275
22,0
ATi Radeon HD 5830
20,2
ATi Radeon HD 4890
18,7
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
36,0
Nvidia GeForce GTX 295
31,1
ATi Radeon HD 5870
24,6
ATi Radeon HD 5850
20,6
Nvidia GeForce GTX 285
20,2
Nvidia GeForce GTX 275
18,8
ATi Radeon HD 4890
17,1
ATi Radeon HD 5830
17,1
 8xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
35,6
Nvidia GeForce GTX 295
27,4
ATi Radeon HD 5870
24,3
ATi Radeon HD 5850
20,5
Nvidia GeForce GTX 285
18,0
ATi Radeon HD 4890
16,8
ATi Radeon HD 5830
16,5
Nvidia GeForce GTX 275
16,4

Stalker – Call of Pripyat

Atomreaktor, die Dritte. Stalker – Call of Pripyat entführt den Spieler zum dritten Mal zum Atomreaktor in Tschernobyl, wobei das zweite Add-On den Weg des Hauptprogramms einschlägt und somit die Erkundung des Gebietes im Hauptaugenmerk steht. Davon abgesehen kommt der neuste Stalker-Teil mit einer überarbeiteten Grafik-Engine daher, die nun DirectX-11-Unterstützt, wodurch das Spiel eine bessere Performance beziehungsweise eine höhere Bildqualität erhält. Für den Benchmarkparcours nutzen wir die DirectX-11-API, schalten die Tessellation aber ab, um einen nahezu vergleichbaren Rechenweg zu erhalten. Nichtsdestotrotz weist die DirectX-11-Version immer noch eine leicht bessere Optik auf. Als Testsequenz nutzen wir einen 25 Sekunden langen Weg durch ein Stalker-Quartier.

Stalker Call of Pripyat – RV8x0
Stalker Call of Pripyat – RV8x0
Stalker Call of Pripyat– GT200
Stalker Call of Pripyat– GT200

Stalker – Call of Pripyat - 1680x1050

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
103,3
ATi Radeon HD 5870
78,2
ATi Radeon HD 5850
69,0
Nvidia GeForce GTX 295
68,7
ATi Radeon HD 5830
59,5
ATi Radeon HD 5770
47,5
Nvidia GeForce GTX 285
41,7
ATi Radeon HD 5750
40,1
Nvidia GeForce GTX 275
40,0
Nvidia GeForce GTX 260
33,3
ATi Radeon HD 4890
31,2
Nvidia GeForce GTS 250
31,1
ATi Radeon HD 4870
27,9
ATi Radeon HD 5670
23,6
Nvidia GeForce 9800 GT
23,3
ATi Radeon HD 4770
21,8
Nvidia GeForce GT 240
19,4
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
70,1
Nvidia GeForce GTX 295
48,2
ATi Radeon HD 5870
47,7
ATi Radeon HD 5850
39,4
Nvidia GeForce GTX 285
30,6
ATi Radeon HD 5830
28,4
Nvidia GeForce GTX 275
28,2
ATi Radeon HD 5770
24,6
Nvidia GeForce GTX 260
23,6
ATi Radeon HD 4890
23,0
ATi Radeon HD 5750
21,2
ATi Radeon HD 4870
20,6
Nvidia GeForce GTS 250
15,0
ATi Radeon HD 4770
14,1
ATi Radeon HD 5670
13,9
Nvidia GeForce 9800 GT
12,0
Nvidia GeForce GT 240
8,3

Stalker – Call of Pripyat - 1920x1200

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
94,0
ATi Radeon HD 5870
68,2
ATi Radeon HD 5850
58,7
Nvidia GeForce GTX 295
55,4
ATi Radeon HD 5830
50,4
ATi Radeon HD 5770
40,5
Nvidia GeForce GTX 285
32,8
Nvidia GeForce GTX 275
31,5
Nvidia GeForce GTX 260
26,2
ATi Radeon HD 4890
24,7
ATi Radeon HD 4870
22,6
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
57,4
ATi Radeon HD 5870
38,3
Nvidia GeForce GTX 295
32,7
ATi Radeon HD 5850
31,7
ATi Radeon HD 5830
22,3
Nvidia GeForce GTX 285
22,0
ATi Radeon HD 5770
20,6
Nvidia GeForce GTX 275
19,6
ATi Radeon HD 4890
19,3
ATi Radeon HD 4870
17,5
Nvidia GeForce GTX 260
16,5

Stalker – Call of Pripyat - 2560x1600

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
72,4
ATi Radeon HD 5870
45,8
ATi Radeon HD 5850
38,2
ATi Radeon HD 5830
32,5
Nvidia GeForce GTX 295
32,5
Nvidia GeForce GTX 285
19,2
Nvidia GeForce GTX 275
18,2
ATi Radeon HD 4890
15,3
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
32,6
ATi Radeon HD 5870
23,2
ATi Radeon HD 5850
19,1
Nvidia GeForce GTX 295
16,0
ATi Radeon HD 5830
13,2
Nvidia GeForce GTX 285
12,6
ATi Radeon HD 4890
11,5
Nvidia GeForce GTX 275
11,1

World in Conflict: Soviet Assault

Mittlerweile sehen Strategiespiele zwar deutlich besser aus als noch vor einigen Jahren – so recht gelingen will es den Programmen aber nur selten, in die grafische Königsklasse, die meist von First-Person-Shootern gestellt wird, vorzudringen. Die Entwickler von World in Conflict scheinen sich damit nicht haben abfinden wollen und entwickelten eine Grafikengine, die sich vor keinem anderen Spiel zu verstecken braucht. World in Conflict Soviet Assault unterstützt die Direct3D-10-API und hat keine Schwierigkeiten, Kantenglättung unter der neuen Programmierschnittstelle anzuwenden. Schicke Shadereffekte zieren das Spiel (so wirft die Sonne beispielsweise Lichtstrahlen durch die Wolken, welche die Umgebung darunter beleuchten), ebenso detaillierte Texturen und eine realistische Schattendarstellung. Die Animationen der Spielcharaktere sind gut gelungen, was in Kombination mit einem kinoreifen Schnitt Kinoatmosphäre in den Zwischensequenzen aufkommen lässt. Als Testsequenz benutzen wir nicht die integrierte Benchmarkfunktion, da sich diese mitunter wenig berechenbar verhält. Stattdessen verwenden wir die Introsequenz zur elften Mission, die zur neuen Russen-Kampagne gehört.

World in Conflict: SA – RV8x0
World in Conflict: SA – RV8x0
World in Conflict – GT200
World in Conflict – GT200

World in Conflict: SA - 1680x1050

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
176,1
ATi Radeon HD 5870
121,5
ATi Radeon HD 5850
103,6
Nvidia GeForce GTX 285
94,0
ATi Radeon HD 5830
90,0
Nvidia GeForce GTX 275
88,6
ATi Radeon HD 4890
84,2
Nvidia GeForce GTX 260
76,0
ATi Radeon HD 4870
75,5
ATi Radeon HD 5770
70,1
Nvidia GeForce GTS 250
64,3
ATi Radeon HD 5750
61,1
ATi Radeon HD 4770
59,8
Nvidia GeForce GTX 295
57,8
Nvidia GeForce 9800 GT
52,2
ATi Radeon HD 5670
47,7
Nvidia GeForce GT 240
45,7
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
130,1
ATi Radeon HD 5870
84,2
ATi Radeon HD 5850
71,3
Nvidia GeForce GTX 285
66,8
Nvidia GeForce GTX 275
60,3
ATi Radeon HD 5830
55,6
ATi Radeon HD 4890
54,5
Nvidia GeForce GTX 260
52,5
ATi Radeon HD 4870
51,0
ATi Radeon HD 5770
44,6
ATi Radeon HD 5750
39,0
Nvidia GeForce GTS 250
36,7
ATi Radeon HD 4770
36,0
Nvidia GeForce 9800 GT
30,4
Nvidia GeForce GTX 295
29,1
ATi Radeon HD 5670
28,3
Nvidia GeForce GT 240
27,5

World in Conflict: SA - 1920x1200

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
156,0
ATi Radeon HD 5870
104,6
ATi Radeon HD 5850
89,8
Nvidia GeForce GTX 285
82,1
Nvidia GeForce GTX 275
77,8
ATi Radeon HD 5830
76,4
ATi Radeon HD 4890
71,9
Nvidia GeForce GTX 260
67,1
ATi Radeon HD 4870
65,1
ATi Radeon HD 5770
60,2
Nvidia GeForce GTX 295
49,1
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
109,8
ATi Radeon HD 5870
71,8
ATi Radeon HD 5850
60,5
Nvidia GeForce GTX 285
57,2
Nvidia GeForce GTX 275
51,4
ATi Radeon HD 4890
50,8
ATi Radeon HD 5830
46,6
ATi Radeon HD 4870
45,5
Nvidia GeForce GTX 260
44,4
ATi Radeon HD 5770
39,6
Nvidia GeForce GTX 295
22,8

World in Conflict: SA - 2560x1600

 1xAA/1xAF:
ATi Radeon HD 5970
107,6
ATi Radeon HD 5870
73,1
ATi Radeon HD 5850
62,2
Nvidia GeForce GTX 285
60,2
Nvidia GeForce GTX 275
56,0
ATi Radeon HD 5830
49,9
ATi Radeon HD 4890
49,3
Nvidia GeForce GTX 295
33,4
 4xAA/16xAF:
ATi Radeon HD 5970
72,9
ATi Radeon HD 5870
47,1
ATi Radeon HD 5850
40,5
Nvidia GeForce GTX 285
38,3
Nvidia GeForce GTX 275
34,0
ATi Radeon HD 4890
32,7
ATi Radeon HD 5830
30,6
Nvidia GeForce GTX 295
14,3

Frameverläufe

Auch wenn die Angaben von Durchschnitts-FPS-Werten immernoch die sinnvollste Darstellung eines Benchmarks ist, solange man nur eine simple Zahl haben möchte, ist diese Methode alles andere als ideal. So kann es durchaus vorkommen, dass zum Beispiel die zweite Hälfte einer Testsequenz deutlich schlechter ausfällt als die erste, was an reinen Durchschnittswerten aber nicht zu erkennen ist.

Aus diesem Grund haben wir von den Spielen Battleforge, Colin McRae: Dirt 2, Crysis Warhead, Risen sowie Stalker Call of Pripyat so genannte Frameverläufe angefertigt – die unserer Meinung nach beste Methode, einen zeitlich begrenzten Benchmark für den Leser abzubilden. Bei einem Frameverlauf versuchen wir eine immer gleichbleibende, 60 Sekunden lange Sequenz (bei Battleforge nur 25 Sekunden) in einem Spiel nachzustellen und messen die FPS-Werte jeder einzelnen Sekunde. Mit diesen Informationen füttern wir daraufhin den Frameverlauf, an dem man sehr exakt erkennen kann, wie gut eine Grafikkarte das Spiel über einen längeren Zeitraum darstellen kann.

Battleforge – 1920x1200 1xAA/1xAF
Colin McRae: Dirt 2 – 1920x1200 4xAA/16xAF
Crysis Warhead – 1680x1050 1xAA/1xAF
Risen – 1920x1200 1xAA/16xAF
Stalker – Call of Pripyat – 1920x1200 1xAA/1xAF

Performancerating

Kommen wir nun abschließend zum Performancerating. Dadurch soll es erleichtert werden, alle Ergebnisse auf einen Blick zusammengefasst zu bekommen. Da der synthetische Benchmark in dem Testparcours (sprich der 3DMark Vantage) über keine Spiele-Engine verfügt und somit keine realistische Aussagen über die Geschwindigkeit in 3D-Titeln wiedergibt, haben wir diese Applikation aus dem Rating herausgenommen. Dasselbe gilt für das GPU-PhysX-Spiel Batman: Arkham Asylum. Da in 2560x1600 mit acht-fachem Anti-Aliasing beinahe ausschließlich nur unspielbare FPS-Raten erreicht werden und dazu viele Grafikkarten in einigen Spielen gerne abstürzen, haben wir uns dazu entschlossen, das Rating in einem Klapptext zu verstecken. Wir bitten, diese Ergebnisse nur mit äußerster Vorsicht zu beachten.

Performancerating - 1680x1050

ATi Radeon HD 5970
173,7
Nvidia GeForce GTX 295
135,4
ATi Radeon HD 5870
134,5
ATi Radeon HD 5850
114,6
ATi Radeon HD 5830
100,0
Nvidia GeForce GTX 285
95,4
Nvidia GeForce GTX 275
90,1
ATi Radeon HD 4890
86,3
ATi Radeon HD 5770
79,8
Nvidia GeForce GTX 260
77,9
ATi Radeon HD 4870
77,8
ATi Radeon HD 5750
67,7
Nvidia GeForce GTS 250
67,3
ATi Radeon HD 4770
60,7
Nvidia GeForce 9800 GT
53,8
ATi Radeon HD 5670
48,7
Nvidia GeForce GT 240
42,0
Angaben in Prozent

Performancerating - 1920x1200

ATi Radeon HD 5970
186,6
ATi Radeon HD 5870
136,8
Nvidia GeForce GTX 295
135,8
ATi Radeon HD 5850
116,8
ATi Radeon HD 5830
100,0
Nvidia GeForce GTX 285
96,2
Nvidia GeForce GTX 275
90,6
ATi Radeon HD 4890
85,8
ATi Radeon HD 5770
79,3
ATi Radeon HD 4870
77,9
Nvidia GeForce GTX 260
77,4
Angaben in Prozent

Performancerating - 2560x1600

ATi Radeon HD 5970
203,8
ATi Radeon HD 5870
142,6
Nvidia GeForce GTX 295
136,1
ATi Radeon HD 5850
120,4
ATi Radeon HD 5830
100,0
Nvidia GeForce GTX 285
97,0
Nvidia GeForce GTX 275
91,2
ATi Radeon HD 4890
84,3
Angaben in Prozent

Performancerating Qualität

Rating - 1680x1050 4xAA/16xAF

ATi Radeon HD 5970
202,6
Nvidia GeForce GTX 295
150,2
ATi Radeon HD 5870
147,2
ATi Radeon HD 5850
124,3
Nvidia GeForce GTX 285
109,9
Nvidia GeForce GTX 275
102,1
ATi Radeon HD 5830
100,0
ATi Radeon HD 4890
96,4
Nvidia GeForce GTX 260
88,9
ATi Radeon HD 4870
87,4
ATi Radeon HD 5770
83,4
ATi Radeon HD 5750
71,5
Nvidia GeForce GTS 250
69,7
ATi Radeon HD 4770
63,6
Nvidia GeForce 9800 GT
55,8
ATi Radeon HD 5670
50,4
Nvidia GeForce GT 240
41,6
Angaben in Prozent

Rating - 1680x1050 8xAA/16xA

ATi Radeon HD 5970
222,8
ATi Radeon HD 5870
154,4
Nvidia GeForce GTX 295
147,5
ATi Radeon HD 5850
128,5
ATi Radeon HD 4890
106,3
Nvidia GeForce GTX 285
105,3
ATi Radeon HD 5830
100,0
Nvidia GeForce GTX 275
96,1
ATi Radeon HD 4870
95,7
ATi Radeon HD 5770
88,1
Nvidia GeForce GTX 260
82,9
ATi Radeon HD 5750
76,5
Nvidia GeForce GTS 250
63,3
ATi Radeon HD 4770
63,2
ATi Radeon HD 5670
47,7
Nvidia GeForce 9800 GT
43,7
Nvidia GeForce GT 240
28,6
Angaben in Prozent

Rating - 1920x1200 4xAA/16xAF

ATi Radeon HD 5970
211,6
ATi Radeon HD 5870
150,6
Nvidia GeForce GTX 295
146,8
ATi Radeon HD 5850
126,5
Nvidia GeForce GTX 285
110,0
Nvidia GeForce GTX 275
100,5
ATi Radeon HD 4890
100,2
ATi Radeon HD 5830
100,0
ATi Radeon HD 4870
90,9
Nvidia GeForce GTX 260
87,5
ATi Radeon HD 5770
85,9
Angaben in Prozent

Rating - 1920x1200 8xAA/16xAF

ATi Radeon HD 5970
232,6
ATi Radeon HD 5870
154,7
Nvidia GeForce GTX 295
145,3
ATi Radeon HD 5850
132,5
ATi Radeon HD 4890
109,3
Nvidia GeForce GTX 285
103,3
ATi Radeon HD 5830
100,0
ATi Radeon HD 4870
98,6
Nvidia GeForce GTX 275
94,8
ATi Radeon HD 5770
90,5
Nvidia GeForce GTX 260
82,8
Angaben in Prozent

Rating - 2560x1600 4xAA/16xAF

ATi Radeon HD 5970
213,8
ATi Radeon HD 5870
150,3
Nvidia GeForce GTX 295
141,6
ATi Radeon HD 5850
128,0
Nvidia GeForce GTX 285
106,8
ATi Radeon HD 5830
100,0
ATi Radeon HD 4890
98,5
Nvidia GeForce GTX 275
98,1
Angaben in Prozent
Rating 2560x1600 8xAA/16xAF

Rating - 2560x1600 8xAA/16xAF

ATi Radeon HD 5970
198,3
ATi Radeon HD 5870
134,5
ATi Radeon HD 5850
116,1
ATi Radeon HD 4890
106,9
ATi Radeon HD 5830
100,0
Nvidia GeForce GTX 295
93,0
Nvidia GeForce GTX 285
68,4
Nvidia GeForce GTX 275
61,7
Angaben in Prozent

Sonstiges

Lautstärke

Da quasi alle aktuellen Modelle über eine herstellerseitige Lüftersteuerung verfügen, unterscheiden wir bei den Messungen den 2D- und den 3D-Betrieb. Für die Last-Messungen wird ein Savegame zu Bioshock verwendet und nach dreißig Minuten die Lautstärke notiert. Beide Messungen werden im Abstand von 15 cm zur Grafikkarte durchgeführt. Die Messung erfolgt für das gesamte Testsystem.

Lautstärke

 Idle – Windows:
ATi Radeon HD 4870
41,0
ATi Radeon HD 5870
41,0
Nvidia GeForce 9800 GT
41,0
ATi Radeon HD 4770
42,5
ATi Radeon HD 5970
42,5
ATi Radeon HD 5850
43,5
ATi Radeon HD 5830
44,5
ATi Radeon HD 5670
45,0
Nvidia GeForce GTX 285
45,5
ATi Radeon HD 5750
46,0
ATi Radeon HD 5770
47,0
ATi Radeon HD 4890
47,5
Nvidia GeForce GTX 260
47,5
Nvidia GeForce GTX 275
47,5
Nvidia GeForce GT 240
48,5
Nvidia GeForce GTX 295
52,5
Nvidia GeForce GTS 250
56,0
 Last:
Nvidia GeForce 9800 GT
46,0
ATi Radeon HD 4770
47,5
Nvidia GeForce GTX 260
49,5
ATi Radeon HD 4870
50,5
ATi Radeon HD 5670
50,5
ATi Radeon HD 5750
50,5
Nvidia GeForce GTX 275
51,5
ATi Radeon HD 5770
52,0
ATi Radeon HD 5830
53,0
ATi Radeon HD 5870
54,0
Nvidia GeForce GTX 285
54,0
ATi Radeon HD 5850
55,5
Nvidia GeForce GT 240
55,5
Nvidia GeForce GTS 250
56,0
ATi Radeon HD 5970
59,5
ATi Radeon HD 4890
64,0
Nvidia GeForce GTX 295
65,0
Angaben in Dezibel

Das Testsample der Radeon HD 5830 (das, wir wiederholen uns, in dieser Form nie auf den Markt kommen wird) ist unter Windows mit den gemessenen 44,5 Dezibel angenehm leise und fällt im Betrieb nicht störend auf. Unter Last zieht der Lüfter allerdings hörbar an und kommt dann auf 53 Dezibel, womit man auf dem Niveau der Radeon HD 5870 liegt – aufgrund der vergleichbaren Leistungsaufnahme und des identischen PCBs und Lüfters sicherlich kein Wunder.

Temperatur

Ähnlich den Messungen zur Lautstärke werden auch die Temperaturmessungen durchgeführt. Fast alle aktuellen Grafikkarten besitzen Sensoren, die per Treiber oder Hersteller-Tool ausgelesen werden können. Die Kern-Temperatur wird dabei im Ruhezustand im Windows-Desktop und unter Last nach dreißig Minuten Bioshock abgelesen. Zudem messen wir mit Hilfe eines Infrarot-Thermometers die Chiptemperatur auf der Rückseite der Grafikkarte.

Temperatur

 Idle – Windows:
ATi Radeon HD 5870
33
ATi Radeon HD 5850
35
Nvidia GeForce GT 240
36
ATi Radeon HD 5830
37
Nvidia GeForce GTS 250
37
ATi Radeon HD 5750
39
ATi Radeon HD 5770
39
ATi Radeon HD 5670
41
Nvidia GeForce GTX 285
42
Nvidia GeForce GTX 260
43
Nvidia GeForce GTX 275
45
ATi Radeon HD 5970
48
Nvidia GeForce GTX 295
50
ATi Radeon HD 4770
52
ATi Radeon HD 4890
53
Nvidia GeForce 9800 GT
58
ATi Radeon HD 4870
68
 Last - GPU:
Nvidia GeForce GT 240
63
ATi Radeon HD 5750
67
ATi Radeon HD 5770
68
Nvidia GeForce GTS 250
68
ATi Radeon HD 4770
69
ATi Radeon HD 4890
70
ATi Radeon HD 5850
71
Nvidia GeForce GTX 260
74
ATi Radeon HD 5870
76
ATi Radeon HD 5670
78
ATi Radeon HD 5830
78
ATi Radeon HD 4870
79
ATi Radeon HD 5970
81
Nvidia GeForce GTX 285
81
Nvidia GeForce GTX 295
82
Nvidia GeForce GTX 275
89
Nvidia GeForce 9800 GT
92
 Last - Chiprückseite:
ATi Radeon HD 5850
48
ATi Radeon HD 5870
49
ATi Radeon HD 4890
50
ATi Radeon HD 5750
50
Nvidia GeForce GT 240
51
ATi Radeon HD 5670
52
Nvidia GeForce GTS 250
53
ATi Radeon HD 4770
54
ATi Radeon HD 5830
55
Nvidia GeForce GTX 260
56
Nvidia GeForce GTX 285
57
ATi Radeon HD 5770
58
Nvidia GeForce 9800 GT
65
ATi Radeon HD 5970
66
Nvidia GeForce GTX 275
67
Nvidia GeForce GTX 295
67
ATi Radeon HD 4870
68
Angaben in °C

Unter Windows wird das Testsample der Radeon HD 5830 37 Grad Celsius warm und liegt somit knapp über einer Radeon HD 5850. Unter Last sind es dann gleich 78 Grad, womit sich die Karte erneut an der Radeon HD 5870 orientiert. Problematisch ist dieser Wert allerdings noch lange nicht, da moderne GPUs für 100 Grad und mehr ausgelegt sind. Auf der Chiprückseite messen wir eine Hitzeentwicklung von bis zu 55 Grad Celsius.

Leistungsaufnahme

Für die Messungen der Leistungsaufnahme wird ein handelsüblicher Verbrauchs-Monitor, den man sich auch beim örtlichen Stromversorger ausleihen kann, genutzt. Gemessen wird die Gesamt-Leistungsaufnahme des Testsystems. Auch hier gilt die Teilung zwischen Idle- und Last-Betrieb. Letzterer wird durch Verwendung von Crysis Warhead unter der Auflösung 1920x1200 simuliert.

Leistungsaufnahme

 Idle – Windows:
Nvidia GeForce GT 240
157
ATi Radeon HD 5670
160
ATi Radeon HD 5750
162
ATi Radeon HD 5770
165
ATi Radeon HD 5850
165
ATi Radeon HD 5870
166
ATi Radeon HD 5830
167
Nvidia GeForce GTX 285
171
Nvidia GeForce GTS 250
174
ATi Radeon HD 4770
177
Nvidia GeForce GTX 275
180
Nvidia GeForce 9800 GT
182
Nvidia GeForce GTX 260
183
ATi Radeon HD 5970
197
ATi Radeon HD 4890
206
ATi Radeon HD 4870
209
Nvidia GeForce GTX 295
209
 Last:
ATi Radeon HD 5670
223
Nvidia GeForce GT 240
226
ATi Radeon HD 5750
235
ATi Radeon HD 4770
240
ATi Radeon HD 5770
253
Nvidia GeForce 9800 GT
268
ATi Radeon HD 5850
279
Nvidia GeForce GTS 250
295
Nvidia GeForce GTX 260
303
ATi Radeon HD 5830
304
ATi Radeon HD 5870
305
ATi Radeon HD 4870
320
ATi Radeon HD 4890
324
Nvidia GeForce GTX 285
336
Nvidia GeForce GTX 275
341
ATi Radeon HD 5970
392
Nvidia GeForce GTX 295
411
Angaben in Watt (W)

Unter Windows hält sich die Radeon HD 5830 aufgrund des guten Energiesparmechanismus' in der Disziplin der Leistungsaufnahme zurück und erreicht so einen Messwert von 167 Watt (gemeint ist der gesamte PC). Das liegt allerdings leicht über dem Niveau einer Radeon HD 5850.

AMD hatte es mit den TDP-Daten bereits angekündigt: Die Radeon HD 5830 frisst unter Last deutlich mehr Strom als die schnellere Radeon HD 5850. So kommt die Karte auf 304 Watt und liegt so nur ein Watt unter der deutlich besseren Radeon HD 5870. Die Radeon HD 5850 benötigt nicht mehr als 279 Watt – viel weniger als das neue Produkt. Das liegt unter anderem daran, dass ATi auf der Radeon HD 5830 höhere Taktraten als auf der Radeon HD 5850 fährt. Um dies aber zu erreichen, musste die Spannung angehoben werden, da bei der Radeon HD 5830 Chips zum Einsatz kommen, die nicht die Spezifikationen einer Radeon HD 5850 oder Radeon HD 5870 einhalten können und somit nicht optimal funktionieren (was aber dennoch einen einwandfreien Betrieb mit den Spezifikationen der Radeon HD 5830 ermöglicht).

Es ist derzeit nicht gesichert, dass unser Testsample dieselbe Leistungsaufnahme aufweist wie die Partnerkarten. Deswegen sind die Werte mit Vorsicht zu genießen.

Blu-ray/Multi-Monitor-Verbrauch

Mittlerweile werden immer mehr Computer als HTPCs in Wohnzimmern genutzt, die ab und zu unter anderem ein Blu-ray-Video über sich ergehen lassen müssen. Da die Grafikkarte maßgeblich an der Wiedergabe beteiligt ist, messen wir von nun auch die Leistungsaufnahme während des Abspielens eines H.264- (Star Trek) sowie VC-1-Filmes (The Dark Knight). Darüber hinaus wächst ebenso die Anzahl derjenigen, die mehr als nur einen Monitor an den 3D-Beschleuniger anschließen wollen. Und in dem Fall steigt meistens Leistungsaufnahme, da die GPUs aus unterschiedlichen Gründen in dem Fall nicht mehr richtig in den Idle-Modus schalten können. Dementsprechend schauen wir uns zusätzlich den Energiebedarf während des Betriebs von zwei Displays an.

Leistungsaufnahme - Blu-ray-Wiedergabe

 H.264-Codec:
ATi Radeon HD 5670
178
ATi Radeon HD 5750
179
ATi Radeon HD 5770
183
Nvidia GeForce GT 240
185
ATi Radeon HD 4770
190
ATi Radeon HD 5850
191
Nvidia GeForce 9800 GT
193
ATi Radeon HD 5870
194
Nvidia GeForce GTS 250
197
ATi Radeon HD 5830
203
Nvidia GeForce GTX 260
206
Nvidia GeForce GTX 275
213
Nvidia GeForce GTX 285
213
ATi Radeon HD 4870
215
ATi Radeon HD 4890
220
Nvidia GeForce GTX 295
236
ATi Radeon HD 5970
241
 VC-1-Codec:
ATi Radeon HD 5670
177
ATi Radeon HD 5750
178
ATi Radeon HD 5770
182
Nvidia GeForce GT 240
185
ATi Radeon HD 4770
189
ATi Radeon HD 5850
191
ATi Radeon HD 5870
194
Nvidia GeForce 9800 GT
195
Nvidia GeForce GTS 250
200
ATi Radeon HD 5830
202
Nvidia GeForce GTX 260
209
ATi Radeon HD 4870
214
Nvidia GeForce GTX 275
216
Nvidia GeForce GTX 285
216
ATi Radeon HD 4890
219
Nvidia GeForce GTX 295
240
ATi Radeon HD 5970
241
Angaben in Watt (W)

Bei der Blu-ray-Wiedergabe macht die Radeon HD 5830 unabhängig vom Codec keine gute Figur. So liegt die Leistungsaufnahme mit 202 Watt (VC-1) beziehungsweise 203 Watt (H.264) etwa zehn Watt über den Ergebnissen der Radeon HD 5870 – nicht gerade eine gute Leistung. Beim Betrieb von zwei Monitoren sieht es ähnlich aus. Mit einem Verbrauch von 200 Watt ist selbst die Radeon HD 5870 noch genügsamer.

Leistungsaufnahme - Zwei Monitore

ATi Radeon HD 5670
171
Nvidia GeForce GT 240
171
ATi Radeon HD 5750
176
ATi Radeon HD 5770
176
Nvidia GeForce 9800 GT
184
Nvidia GeForce GTS 250
188
ATi Radeon HD 5850
189
ATi Radeon HD 4770
190
ATi Radeon HD 5870
196
Nvidia GeForce GTX 260
197
ATi Radeon HD 5830
200
Nvidia GeForce GTX 275
203
Nvidia GeForce GTX 285
203
ATi Radeon HD 4890
206
ATi Radeon HD 4870
209
ATi Radeon HD 5970
219
Nvidia GeForce GTX 295
227
Angaben in Watt (W)

Übertaktbarkeit

Vielen dort draußen wird die gerade neu gekaufte Grafikkarte noch nicht schnell genug sein. Ein probates Mittel, dieses Bedürfnis nach noch mehr Geschwindigkeit zu befriedigen, ist die Hardware zu übertakten. Als kleine Stabilitätsprobe ließen wir den 3DMark06, der besonders grafiklastig ist, laufen und testeten nachfolgend den höchsten Takt mit Hilfe von Battleforge, Crysis Warhead und Stalker – Call of Pripyat. Jedoch muss man vor den Messungen anmerken, dass sich die Ergebnisse nicht auf jede Karte desselben Typs übertragen lassen, da die Güte von Chip zu Chip unterschiedlich ist.

Übertaktbarkeit

 Battleforge:
ATi HD 5830 – Übertaktet (900/2.300)
46,0
ATi HD 5830 – Standard (800/2.000)
41,6
 Crysis Warhead:
ATi HD 5830 – Übertaktet (900/2.300)
24,7
ATi HD 5830 – Standard (800/2.000)
21,9
 Stalker Call of Pripyat:
ATi HD 5830 – Übertaktet (900/2.300)
55,2
ATi HD 5830 – Standard (800/2.000)
50,4

Die abgespeckte RV870-GPU auf der Radeon HD 5830 lässt sich ganz gut übertakten. Immerhin genau 100 MHz mehr Takt und somit eine Frequenz von 900 MHZ sind möglich, bevor erste Grafikfehler auftauchen. Der 1.024 MB große GDDR5-Speicher hat ähnlich große Reserven. Ein Plus von 300 MHz, was in 2.300 MHz resultiert, sind ohne größere Probleme machbar. Je nach Anwendung steigt die Leistung um zehn bis 13 Prozent.

Preis-Leistung-Verhältnis

Neben der Leistung, der Bildqualität und den sonstigen Eigenschaften einer modernen Grafikkarte spielt der Preis für die meisten Käufer eine entscheidende Rolle. Denn was nützt einem die schnellste GPU, wenn sie schlicht unbezahlbar ist? Aus diesem Grund haben wir ein Diagramm mit allen 3D-Beschleunigern aus dem Testparcours zusammengestellt und die günstigsten Preise in unserem Preisvergleich [3] herausgesucht. Dabei wird der Preisindex nicht nur nach dem günstigsten Preis erstellen, die Hardware muss auch erhältlich sein. Wir weisen darauf hin, dass sich der Preis der bevorzugten 3D-Karte täglich ändern kann, weswegen eine dauerhafte Korrektheit nicht garantiert werden kann. (Stand der Preise: 24.2.2010)

Preistabelle

ATi Radeon HD 5670
70
Nvidia GeForce GT 240
70
Nvidia GeForce 9800 GT
75
ATi Radeon HD 4770
85
Nvidia GeForce GTS 250
100
ATi Radeon HD 5750
110
ATi Radeon HD 4870
120
ATi Radeon HD 5770
130
Nvidia GeForce GTX 260
155
ATi Radeon HD 4890
170
Nvidia GeForce GTX 275
200
ATi Radeon HD 5830
229
Hinweis: Voraussichtlicher Preis
ATi Radeon HD 5850
280
Nvidia GeForce GTX 285
290
ATi Radeon HD 5870
365
Nvidia GeForce GTX 295
600
Hinweis: Nicht mehr lieferbar
ATi Radeon HD 5970
605
Angaben in Euro

Eine unverbindliche Preisempfehlung von ATi für die Radeon HD 5830 gibt es nicht. Die einzige Preisangabe ist „irgendwo zwischen 250 und 200 US-Dollar“, womit die Preise unter einer Radeon HD 5850, aber über einer Radeon HD 5770 liegen. So wie es aktuell aussieht, sollten die ersten Exemplare für etwa 229 Euro den Besitzer wechseln. Die Verfügbarkeit wird in den ersten Tagen wie gewohnt nicht unbedingt rosig sein, was sich aber recht schnell ändern sollte.


Im Folgenden wird nun das Preis-Leistung-Verhältnis der im Test vertretenen Karten bestimmt. Dabei wird das Performance-Rating durch den Preis dividiert und mit 1000 Multipliziert. Das Ergebnis repräsentiert die Leistung, die man kaufmännisch gerundet für einen Euro erhält. Das Preis-Leistung-Verhältnis wurde für verschiedene Auflösungen und Qualitätseinstellungen ermittelt.

Preis/Leistung 1920x1200 4xAA/16xAF

ATi Radeon HD 4870
100,0%
ATi Radeon HD 5770
87,2%
ATi Radeon HD 4890
77,7%
Nvidia GeForce GTX 260
74,4%
Nvidia GeForce GTX 275
66,3%
ATi Radeon HD 5850
59,5%
ATi Radeon HD 5830
57,7%
ATi Radeon HD 5870
54,4%
Nvidia GeForce GTX 285
50,0%
ATi Radeon HD 5970
46,0%
Nvidia GeForce GTX 295
32,3%
Angaben in Prozent
Weitere Preis-Leistung-Ratings

Preis/Leistung 1680x1050

Nvidia GeForce 9800 GT
100,0%
ATi Radeon HD 4770
99,7%
ATi Radeon HD 5670
96,9%
Nvidia GeForce GTS 250
93,8%
ATi Radeon HD 4870
90,3%
ATi Radeon HD 5750
85,8%
ATi Radeon HD 5770
85,5%
Nvidia GeForce GT 240
83,7%
ATi Radeon HD 4890
70,9%
Nvidia GeForce GTX 260
70,2%
Nvidia GeForce GTX 275
63,0%
ATi Radeon HD 5830
60,9%
ATi Radeon HD 5850
57,1%
ATi Radeon HD 5870
51,6%
Nvidia GeForce GTX 285
46,0%
ATi Radeon HD 5970
40,1%
Nvidia GeForce GTX 295
31,5%
Angaben in Prozent

Preis/Leistung 1680x1050 4xAA/16xAF

ATi Radeon HD 4770
100,0%
Nvidia GeForce 9800 GT
99,6%
ATi Radeon HD 4870
97,7%
ATi Radeon HD 5670
96,5%
Nvidia GeForce GTS 250
93,4%
ATi Radeon HD 5750
86,8%
ATi Radeon HD 5770
86,0%
Nvidia GeForce GT 240
79,5%
Nvidia GeForce GTX 260
76,7%
ATi Radeon HD 4890
76,0%
Nvidia GeForce GTX 275
68,2%
ATi Radeon HD 5850
59,3%
ATi Radeon HD 5830
58,5%
ATi Radeon HD 5870
53,9%
Nvidia GeForce GTX 285
50,8%
ATi Radeon HD 5970
45,0%
Nvidia GeForce GTX 295
33,7%
Angaben in Prozent

Preis/Leistung 1680x1050 8xAA/16xAF

ATi Radeon HD 4870
100,0%
ATi Radeon HD 4770
93,6%
ATi Radeon HD 5750
87,6%
ATi Radeon HD 5670
85,6%
ATi Radeon HD 5770
85,2%
Nvidia GeForce GTS 250
79,6%
ATi Radeon HD 4890
78,4%
Nvidia GeForce 9800 GT
73,2%
Nvidia GeForce GTX 260
67,2%
Nvidia GeForce GTX 275
60,4%
ATi Radeon HD 5850
57,6%
ATi Radeon HD 5830
54,8%
ATi Radeon HD 5870
53,2%
Nvidia GeForce GT 240
51,2%
ATi Radeon HD 5970
46,4%
Nvidia GeForce GTX 285
45,6%
Nvidia GeForce GTX 295
30,8%
Angaben in Prozent

Preis/Leistung 1920x1200

ATi Radeon HD 4870
100,0%
ATi Radeon HD 5770
93,8%
ATi Radeon HD 4890
77,5%
Nvidia GeForce GTX 260
76,8%
Nvidia GeForce GTX 275
69,6%
ATi Radeon HD 5830
67,2%
ATi Radeon HD 5850
64,1%
ATi Radeon HD 5870
57,7%
Nvidia GeForce GTX 285
51,0%
ATi Radeon HD 5970
47,4%
Nvidia GeForce GTX 295
34,9%
Angaben in Prozent

Preis/Leistung 1920x1200 8xAA/16xAF

ATi Radeon HD 4870
100,0%
ATi Radeon HD 5770
84,7%
ATi Radeon HD 4890
78,3%
Nvidia GeForce GTX 260
65,1%
Nvidia GeForce GTX 275
57,8%
ATi Radeon HD 5850
57,5%
ATi Radeon HD 5830
53,1%
ATi Radeon HD 5870
51,7%
ATi Radeon HD 5970
46,7%
Nvidia GeForce GTX 285
43,4%
Nvidia GeForce GTX 295
29,5%
Angaben in Prozent

Preis/Leistung 2560x1600

ATi Radeon HD 4890
100,0%
Nvidia GeForce GTX 275
91,8%
ATi Radeon HD 5830
87,9%
ATi Radeon HD 5850
86,7%
ATi Radeon HD 5870
78,7%
ATi Radeon HD 5970
67,9%
Nvidia GeForce GTX 285
67,4%
Nvidia GeForce GTX 295
45,7%
Angaben in Prozent

Preis/Leistung 2560x1600 4xAA/16xAF

ATi Radeon HD 4890
100,0%
Nvidia GeForce GTX 275
84,6%
ATi Radeon HD 5850
78,7%
ATi Radeon HD 5830
75,3%
ATi Radeon HD 5870
71,1%
Nvidia GeForce GTX 285
63,6%
ATi Radeon HD 5970
61,0%
Nvidia GeForce GTX 295
40,8%
Angaben in Prozent

Preis/Leistung 2560x1600 8xAA/16xAF

ATi Radeon HD 4890
100,0%
ATi Radeon HD 5830
69,4%
ATi Radeon HD 5850
65,9%
ATi Radeon HD 5870
58,6%
ATi Radeon HD 5970
52,1%
Nvidia GeForce GTX 275
49,0%
Nvidia GeForce GTX 285
37,5%
Nvidia GeForce GTX 295
24,7%
Angaben in Prozent

Leistungsurteil

Die ATi Radeon HD 5830 spricht für AMD eine sehr wichtige Zielgruppe an. Denn immerhin verbindet man die zweifelsohne vorhandenen Qualitäten der Radeon-HD-5800-Serie mit einem günstigen Preis, was für viele Neukunden sorgen soll. Doch wer sich ausführlich mit den Benchmarks beschäftigt hat, wird sich über einige Werte vielleicht gewundert haben. Wir haben das getan.

In 1680x1050 ohne Anti-Aliasing sowie der anisotropen Filterung weiß die Radeon HD 5830 noch zu gefallen. Denn hier kann sich die Karte um gute 25 Prozent von der Radeon HD 5770 absetzen und liegt nur 15 Prozent hinter der teureren Radeon HD 5850. Unter 1920x1200 ändert sich daran nicht viel: Die Radeon HD 5830 muss sich nun um 17 Prozent der Radeon HD 5850 geschlagen geben, setzt sich dafür aber 26 Prozent von der Radeon HD 5770 ab. Unter 2560x1600 wiederholt sich das Bild.

Interessanter wird es dagegen, wenn die beiden qualitätssteigernden Features aktiviert werden. Denn dann zeigt die Radeon HD 5830 ein Verhalten, das wir nicht von ihr erwartet haben. Denn schon unter 1680x1050 kann sich die Radeon HD 5830 bei vier-facher Kantenglättung zwar immer noch um 20 Prozent vor die Radeon HD 5770 positionieren, verliert zur Radeon HD 5850 mit einer Differenz von 25 Prozent aber deutlich. In 1920x1200 beträgt diese 26 Prozent zum größeren Bruder beziehungsweise 16 Prozent zum günstigeren Konkurrent.

Wird die acht-fache Kantenglättung angeschaltet, fällt dieses Verhalten noch deutlicher aus. Die Radeon HD 5830 kann sich in 1680x1050 nur noch um 13 Prozent von der Radeon HD 5770 absetzen und verliert sogar 28 Prozent auf die Radeon HD 5850. In 1920x1200 rendert die Radeon HD 5830 10 Prozent flotter als die Radeon HD 5770, aber um 32 Prozent langsamer als die Radeon HD 5850.

Während die Performance der Radeon HD 5830 ohne Kantenglättung also ordentlich ausfällt, büßt die Radeon HD 5830 im Gegensatz zur Radeon HD 5770 bereits bei vier-facher Kantenglättung spürbar an Geschwindigkeit ein. Bei 8xAA schrumpft der Vorsprung gar auf geringe zehn Prozent zusammen, obwohl er in anderen Qualitätseinstellungen noch bei 26 Prozent liegt.

ATi Radeon HD 5830
ATi Radeon HD 5830

Ergo: Je mehr Anti-Aliasing genutzt wird, desto langsamer wird die Radeon HD 5830 im Vergleich zur Radeon HD 5770, wobei eigentlich das Gegenteil eintreten sollte. Betrachtet man die technischen Spezifikationen, gibt es nur eine Lösung: Die Radeon HD 5830 ist zum Großteil mit der Radeon HD 5850 identisch, bietet aber nur die Hälfte der Raster Operation Processors (16 ROPs anstatt deren 32). Und da die ROPs unter anderem Berechnungen für die Kantenglättung übernehmen, würde dies den Abfall der Leistung erklären.

Über dieses Verhalten bei der Nutzung von Anti-Aliasing hinaus, scheint Call of Duty 5 die Kastration per se nicht zu gefallen, denn dort ist die Radeon HD 5830 nicht einmal zehn Prozent schneller als die Radeon-HD-5700-Karte. Warum AMD sich dazu entschlossen hat (immerhin ist der Rest der GPU kaum kastriert), ist uns unklar, weil so ein Großteil der Attraktivität verloren geht.

Fazit

Auf die Lautstärke sowie die Temperaturen wollen wir dieses Mal nicht eingehen, da unser Testsample in dieser Form nie in den Handel gelangen wird. Alle Hersteller werden auf ein anderes Kühlsystem sowie oft wohl auch auf ein anderes PCB setzen, weswegen unsere Messwerte diesbezüglich nur wenig Aussagekraft haben. Das holen wir in wenigen Tagen aber bereits mit einer Partnerkarte von MSI nach.

Die gemessene Leistungsaufnahme sollte dagegen zumindest im Groben stimmen und diese fällt nicht gerade positiv aus. Denn um den hohen GPU-Takt zu erreichen, hat AMD die Spannung im Vergleich zur Radeon HD 5850 erhöht. Der Grund dafür ist, dass es sich bei der Radeon HD 5830 primär um Rechenkerne handelt, die die Vorgaben einer Radeon HD 5870 oder Radeon HD 5850 nicht entsprochen haben (was die Radeon HD 5830 allein nicht qualitativ schlechter macht), und um den Anforderungen des neuesten Produkts zu begnügen, mit mehr Spannung betrieben werden müssen. Im Resultat liegt die Radeon HD 5830 in der Leistungsaufnahme in etwa auf dem Niveau der Radeon HD 5870, ohne auch nur annähernd deren Leistung zu haben. Darüber hinaus hat die Radeon HD 5830 auch mit einer zu hohen Leistungsaufnahme bei der Blu-ray-Wiedergabe zu kämpfen.

Die Leistungsaufnahme außen vor gelassen, würde die Radeon HD 5830 in Sachen Leistung ansonsten ein attraktives Angebot darstellen, wenn (ja wenn!) die Schwäche mit der Kantenglättung nicht so ins Gewicht fallen würde. So bricht die Leistung bei 4xAA und vor allem bei 8xAA jedoch rapide ein, sodass sich die Grafikkarte teilweise nur etwa zehn Prozent von einer Radeon HD 5770 absetzen kann, obwohl diese ohne Anti-Aliasing um mehr als 20 Prozent entfernt ist. Das betrifft natürlich genauso den Abstand zur Radeon HD 5850, der dann von guten 15 Prozent (ohne AA) auf 24 Prozent (mit 4xAA) beziehungsweise 28 Prozent (8xAA) anwächst.

Damit hat der 3D-Beschleuniger mindestens so viele Gemeinsamkeiten mit der Radeon HD 5770 wie mit der Radeon HD 5850. Die Kriterien wie die Lautstärke fließen aufgrund des praxisfernen Testsamples nicht mit in die Begutachtung ein.

Radeon HD 5830 Slotblech
Radeon HD 5830 Slotblech

Schlussendlich kann die Radeon HD 5830 damit nur eine Kaufempfehlung erhalten, wenn der Kaufpreis sich mehr an der Radeon HD 5770 als an der Radeon HD 5850 orientiert. So wie es derzeit aussieht, ist dies aber leider nicht der Fall, da die ersten Karten mit 229 Euro zu Buche schlagen sollen. Und das ist unserer Meinung nach für das Gebotene zu viel. Wenn die Performance mit Kantenglättung so gut wie ohne ausfallen würde, wäre der Preis annehmbar, so aber kaum. Zumal eine Radeon HD 5850 mit 280 Euro keine Welten mehr kostet, dafür aber deutlich schneller ist und mit einer niedrigeren Leistungsaufnahme für deutlich mehr Leistung aufwarten kann.

Damit ist das Preis-Leistung-Verhältnis bei der Radeon HD 5850 im Endeffekt besser, obwohl es eigentlich anders herum sein sollte. Ebenfalls schwere Konkurrenz macht die Radeon HD 5770, die für günstige 130 Euro den Besitzer wechselt und dennoch keine Welten langsamer ist.

Für 230 Euro können wir somit nicht zu einer Radeon HD 5830 raten, sondern empfehlen eher, 50 Euro mehr in eine Radeon HD 5850 zu investieren – der Aufpreis lohnt sich. Alternativ steht auch die Radeon HD 5770 im Raum, wenn es denn eine DirectX-11-Karte sein soll. Die Karte ist zwar spürbar langsamer, kostet aber auch 100 Euro weniger. Ansonsten wäre die GeForce GTX 275 von Nvidia für 200 Euro eine Überlegung wert, wobei dann natürlich DirectX 11 fehlt.

ATi Radeon HD 5830
Positive Eigenschaften
  • Schnell genug für 1920x1200
  • AA/AF manchmal möglich
  • DirectX 11
  • Eyefinity für bis zu 3 Monitore
Negative Eigenschaften
  • Rückt mit AA nahe an die Leistung der HD 5770 heran
  • wahrscheinlich Leistungsaufnahme unter Last zu hoch

Verwandte Artikel

URL-Liste:

  1. http://www.computerbase.de/artikel/software/2008/bericht_3dmark_vantage_der_performance_report/#abschnitt_einleitung
  2. http://www.computerbase.de/artikel/software/2008/test_crysis_warhead/3/#abschnitt_benchmarks
  3. http://www.computerbase.de/preisvergleich
  4. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/test_grafikkarten_2009/
  5. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/test_nvidia_geforce_gtx_295/
  6. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/test_nvidia_geforce_gtx_285_sli/
  7. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/test_nvidia_geforce_gts_250/
  8. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/test_nvidia_geforce_gt_240
  9. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/test_ati_radeon_hd_4890_nvidia_geforce_gtx_275/
  10. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/test_ati_radeon_hd_5970/
  11. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/test_ati_radeon_hd_5870/
  12. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/test_ati_radeon_hd_5850_crossfire/
  13. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/test_ati_radeon_hd_5770_crossfire/
  14. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/test_ati_radeon_hd_5750/
  15. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2010/test_ati_radeon_hd_5670/
  16. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2010/test_ati_radeon_hd_5570/
  17. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2010/test_sapphire_radeon_hd_5450/
  18. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2008/test_radeon_hd_4870_cf_geforce_gtx_260_sli/#abschnitt_einleitung
  19. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/test_ati_eyefinity_spieletest/
  20. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/bericht_anti-aliasing_ati_nvidia/
  21. http://www.computerbase.de/artikel/hardware/grafikkarten/2009/bericht_die_qualitaet_filters/
Copyright © 1999–2012 ComputerBase GmbH